La Setmana .pdf


Nom original: La Setmana.pdf
Titre: SETMANA 943_SETMANA 674.qxp
Auteur: Vistadit

Ce document au format PDF 1.6 a été généré par QuarkXPress 9.3 / Acrobat Distiller 8.0.0 (Macintosh), et a été envoyé sur fichier-pdf.fr le 14/11/2013 à 23:15, depuis l'adresse IP 88.124.x.x. La présente page de téléchargement du fichier a été vue 6902 fois.
Taille du document: 1.7 Mo (1 page).
Confidentialité: fichier public




Télécharger le fichier (PDF)










Aperçu du document


8

n° 943 deu 08/11 au 14/11/2013

Fixa la memòria d’una civilizacion
Lissandre Varenne
collècta de paraulas
d’ancians,
testimoniatges d’un
biais de viure paisan a
mand de desaparéisser.

S

uve Prod a per tòca de collectar
de monde de Provença tota en
vidèo. Dempuèi 2008 Lissandre
Varenne, l’òme que se’n maina, a
recampat atal mai de 150 oras de
paraulas d’ancians. Dempuèi
qualques meses, las met en linha sus
Internet. Son atal pel moment 25
vidèos ont ausissèm de locutors naturals parlar de lor cultura. Lissandre
Varenne explica aquel projècte al
micrò de Cedric Rosseu :
La Setmana — Cossí vos es venguda l’enveja de far de collectatge ?
Lissandre Varenne — Tot petit ja
escotavi los ancians parlar per carrièras, es coma aquò que volguèri aprene la lenga. E a l’adolescéncia constatèri qu’una civilizacion qu’èra davant
ma pòrta desapareissiá. S’agís pas del
biais de viure d’un vilatge pendent
cinquanta ans, son de sègles e de
sègles d’istòria que partisson. Alara
comencèri d’anar far parlar los vièlhs
en Provença orientala, amb mon
magnetofòne. Rescontrèri Jean-Luc
Domenge qu’a fait un gròs trabalh
etnolinguistic en Provença orientala e
en país gavòt. Aquel me permetèt de
rencontrar de monde dins d’autres
caires.
LS — Perqué aver causit la
vidèo ?

LV — L’audiò me semblava pas çò
mai adaptat. Lo monde qu’escotavan
de collectatges èran d’afogats, de personas que se podián pausar sus una
cadièra amb un casco sus las aurelhas
pendent doas oras. E aquò representa
pas, me sembla, la màger part de la
populacion.
Ieu voliái tocar lo simple curiós, lo
tipe d’ací que vòl escotar sa lenga, l’apreneire qu’a puslèu besonh de qualitat linguistica, o encara lo que ven
d’arribar en Occitània e que vòl descobrir la lenga e la cultura. La vidèo
me semblava adaptada per tocar
aquel monde. A mai, me teniá a còr de
difusar en linha de filmes a gratis, e
pas de ne faire un business.
LS — Quala es la tòca d’aquel
collectatge ?
LV — I a dos objectius. Primièr un
objectiu linguistic. La transmission
naturala, familiala es uèi quasi inexistenta. Alara cossí faire per formar de
locutors de qualitat en occitan ? L’escòla fa una part del trabalh, mas lo
monde son pas pus dins la realitat de
la lenga. E çò que se sarra mai d’una
transmission naturala a l’ostal, per
ieu, es l’escota de locutors natius.
Doncas voliái metre tot aquel material
a disposicion del monde, e quand n’an
enveja, se pòdon escotar a gratis un
moment de lenga, un moment de vida.
Lo segond objectiu es etnologic. La
lenga es ligada a una cultura, un biais
de viure. Ieu trabalhi dins mon caire
sus lo monde paisan, perque es un
monde qu’aimi, lo de mas originas, un
monde ric amb una cultura fòrta.
LS — Parlatz-nos d’aquela cultura...
LV — La realitat es pas ròsa. Lo
monde que filmi son d’una civilizacion
paisana a mand de desaparéisser. En
general son de monde vièlh. N’ai pas

L’idèa èra de far ausir la lenga de locutors natius, mas tanben de gardar
un testimoniatge de la cultura paisana occitana.

Los collectatges son estats realizats dels Alps del Sud al Massís Central.
(Fòtos Suve Prod)
la causida, m’agradariá pr’aquò de filmar de joves, mas lo monde qu’an
gardat aquela cultura, aquela lenga
son mai ancians. E son tanben de
monde que vivián quasi en autarcia, o
almens d’un biais autonòme. Es una
realitat que lo monde d’uèi an oblidada. Pr’aquò, s’agís sonque de doas
generacions abans nosautres. Mas los
joves s’o imaginan pas. E me sembla
fòrça important de lor far profitar d’aquel saber.
LS — E lo monde que filmatz,
cossí se veson eles ?
LV — Los ancians son completament desvalorizats. O vesi cada còp
que van filmar. D’unes an crenta de lor
cultura. A l’escòla, lors professors lor
disián qu’èran andicapats en parlant
la lenga, que farián d’enfants retardats
se lor aprenián lo « patoés ». Lor vòli
tornar donar fisança en eles. Vòli
inversar, a mon nivèl, aquela tendéncia que fa d’eles de « plocs », de « josfranceses », perque coma paisans occitans s’exprimisson pas dins la lenga
que l’estat a decidit de lor impausar.
LS — Alara, cossí avètz fait per
los far parlar ?
LV — Es un pauc lo metòde « cameleon ». Es a dire que me presenti pas
coma militant, coma occitanista, mas
coma un tipe lambda que s’interèssa
al « patoés ». La segonda etapa es d’explicar que vòli far parlar lo monde sus
çò que sabon. E çò que sabon es lo
monde e la vida de la campanha. En
general, aquò basta per se far convidar e blagar pendent una ora o mai.
Après, per que sián naturals, cal un
pauc jogar amb la lenga. Ensagi coma
pòdi d’adaptar mon parlar al del

monde que vau rencontrar. Lor mòstri
atal que soi pas tan diferent, e que
pòdon parlar coma vòlon, coma son,
naturalament, sens paur d’èstre pas
compreses.
LS — I a un testimoniatge que vos
a marcat mai que los autres ?
LV — Es dificile de causir. N’i a que
son mai risolièrs que d’autres, n’i a
que son pus fòrts en emocion... Ai pas
de preferéncia. O alara – mas aquò es
lo costat puslèu sentimental – i a lo
primièr tipe que vegèri en 2008. Lo
coneissiái ja dempuèi quicòm coma
dos ans. Es un vièlh paisan de Mons,
dins Var, qu’a mai de 90 ans. Es qualqu’un de cultivat. Es aquel que me
donèt enveja de contunhar, perque
vegèri que se podián far causas interessantas qu’i pensavi quitament pas.
Aure Séguier — Cédric Rossèu de
Ràdio Occitània per la Fimoc
Inf. : www.youtube.com/user/SuveProd

Los collectatges de Suve Prod an
tanben una mira pedagogica.


Aperçu du document La Setmana.pdf - page 1/1

Documents similaires


la setmana
hommage occitan aniane 11 novembre
dedicace lecteur 3
dedicace lecteur
dedicace lecteur 2
demonstratifs


Sur le même sujet..