ספר זכור לטוב תשרי תשעו .pdf


À propos / Télécharger Aperçu
Nom original: ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf
Titre: קונטרס זכור לטוב להדפסה
Auteur: Zitoun

Ce document au format PDF 1.4 a été généré par PDFCreator 2.1.1.0, et a été envoyé sur fichier-pdf.fr le 16/12/2015 à 13:58, depuis l'adresse IP 85.130.x.x. La présente page de téléchargement du fichier a été vue 750 fois.
Taille du document: 1.9 Mo (288 pages).
Confidentialité: fichier public


Aperçu du document


‫המתים בּ אה על ידי אליּהו‬
‫ותחיית ּ‬

‫זכ ּור ּ‬
‫לטוב‬
‫)סוטה ט‪ ,‬טו(‬

‫‪2‬‬

‫‪.‬‬

‫קונטריס מהדורא שלישית‬

‫זכור לטוב‬
‫האר"י ז"ל זיע"א‬
‫מנהגי להלכה‬

‫ע"פ ספרי מוהרח"ו ז"ל כתי"ק‬
‫שער התפלה‪ ,‬שער המצות וספר החזיונות‬

‫גם הוספנו‬

‫קיצור זית"א דכיא‬

‫קצת בירורים ודיוקים בלשון השו"ע ובהאר"י ז"ל‬
‫הלכה ומנהג‬
‫אהצ"הק זית"א דכיא‬

‫ארץ ישראל‬
‫אלול התשע"ה‬

‫‪3‬‬

‫ברצון קב"ה‬
‫להצלחת כל עמך ישראל הנרדפים‬
‫ובפרט להצלחת בניי היקרים נ"י‬
‫רחמים‪ ,‬חייא‪ ,‬ישעיה‪ ,‬אלקנה בצלאל‪,‬‬
‫בכל‪ ,‬מכל‪ ,‬כל‬
‫תציל אותם מחבלי משיח ותזכם לגאולה ולבב"המק‬
‫ולחיי העולם הבא לנצח‪ ,‬אכי"ר‪.‬‬
‫אבא‪.‬‬

‫כל הזכויות שמורות‬
‫לקב"ה ולמחבר‬
‫זית"א‬
‫‪0525476384‬‬

‫‪4‬‬

‫בזכות‬

‫רבי שמעון בר יוחאי‬
‫רבי יצחק לוריא האשכנזי ב"ר שלמה‬
‫רבי יוסף קארו ב"ר אפרים‬
‫רבי ישראל בעש"ט ברבי אליעזר‬
‫רבי חיים וויטאל ב"ר יוסף‬
‫ע"ה וזיע"א‬

‫‪íéîé úåëéøà úëøá‬‬

‫‪é"éä ïåúéæ óåìëî éáà øîì‬‬
‫‪ì"æ äãåäé ïá óåìëî ïá á÷òé ïá‬‬

‫‪ä"òá‬‬

‫רפואה שלמה הצלה והלצחה בכל‬
‫להר"הצ ד'ניאל ה'כהן ס'טבסקי שליט"א‬
‫להר"הכ יוסף אפרגן שליט"א‬

‫ולאברכי הכולל מעיינות חיים יוסף היו"י‬
‫לח"הט שמ"ך ולך נאה להודות יצ"ו‬
‫לח"הט יואב בן אברהם עדני יצ"ו‬
‫לח' אייל אופק יצ"ו‬
‫לח' דרור ברוך יצ"ו‬
‫ולכל מי שסייע להוציא את החיבור הזה‬

‫ה' ישלם להם כל מש"ל לטובה אכי"ר‪.‬‬
‫‪5‬‬

ìåç éîé
27
28
29
31
34
37
41
43
44

46
47
48
50
51
52
53

äìéìä ìë ïùé àì íà íéãé úìéèð ìò êøáì .1
úéøçù ìù íéãé úìéèð øãñ .2
øçùä úåëøá øãñ .3
úñðëä úéáá ïîà úééðòå .4
íéãâá úùéáì .5
íééìòð úìéòð .6
äìôúä íãå÷ ìåëàì øåñà .7
ìåãâ úéìè úëøá .8
ïè÷ä úéìè úùéáì .9
ìåãâ úéìèä úôéèò øãñ .10
íéìéúôä úùåã÷ .11
úéìèä øåòéù .12
úéìèá úåéöéö úìèä .13
íéøåæùå íéìåôë íéèåçä .14
úìëúä ïéðò .15
úéìèá ïîéñ çéðäì ãéô÷äì ïéà .16
ì"æ éøåî âäðî éôë úéöéöä úééùò ïéðò .17
úéìèá íéá÷ð éðù .18
ïéìéôúä úáéúë .19
áøåòë úåøåçù øåçàå íéðô úåòåöøä úà øéçùäì êéøö .20
úåòåöøä ïééðòá .21
äìåãâ ú"ìã úøåöá ùàøä øù÷ .22
ïéìéôú úçðä øãñ .23

6

54
58
61
64
65
66
67
68
69
70
71
73
74
75
76
77

ïéìéôú úçðä úëøá .24
äéìò êøáì äëéøö ùàø ìù äìôúä ïéàå .25
úéìèä íò ùàøáù ïéìéôú úåñëì .26
çáùì åðéìò éøçà ïéìéôúä úà õåìçì .27
ú"ø ìùå é"ùø ìù ïéìéôú úçðä ïôåà .28
úñðëä úéáì íéðåùàøä äøùò .29
'åëå êúéá àáà êãñç áåøá éðàå ÷åñô .30
úñðëä úéáá øåáéã .31
ììë úñðëä úéáá ä÷éøé .32
íø ìå÷á äìéôú .33
øçùä úåëøá øãñ .34
ïîà úééðò .35
"àîìòá" ãò "àáø äéîù àäé ïîà"î ùéã÷ì úåðòì .36
ùéã÷á äáéùé .37
ùéã÷ úééðòá ãåîòì ïéà .38
:'éîìòì' åà 'éîìòìå' çñåð .39
åîùá åàø÷ 'äì åãåä úøéîà íå÷î .40
êìî 'ä úøéîàá ìä÷ä íò ãåîòì ùé .41
àøîæã é÷åñôá àöîð àåä íà åìéôà ïîà úåðòì ùé .42
äáéùéá äãåúì øåîæî øîåì ùé .43
'ãåã êøáéå' á ä÷ãöä úåèåøô úðéúð .44
'åëøá' úééðòá íéøåæçîá àöîðù øãñ .45
íé÷ñåôä éøôñá 'æðë ùàø ìùå ãé ìù ïéìéôúá ùåîùî .46
úåéöéö 'ã úæéçà .47

7

79
80
81
84
85
88
89
92
93
95
96
97
98
102
104

ã"òì íéãîçðå íéðîàðå íéîéé÷å íééç åéøáãå .48
úéøçùã ù"÷ íéîòô éúù .49
úåìì÷ä øãñ íø ìå÷á åéôá àåø÷ì .50
ïåéìò ìàì úåìäú øîåì ìéçúîùë ãîåòî íå÷ì êéøö íâ .51
äãéîòä úåòéøë .52
äùåã÷ä øãñ .53
åðéìò ìøáå åðëøá .54
åîù êåøáå àåä êåøá úééðò .55
åéøçàì úåòéñô 'â úòéñô .56
íééôë úåàéùð .57
éìàîùä åòåøæ ìò åéðô íéùé åéðô ìò ìôåðùë .58
ú"ñ úëéìä .59
äøåúä úàéø÷á äãéîò .60
äøåú øôñ úàéø÷ .61
ú"ñ úàéø÷ì äééìò .62
ú"ñä úàéø÷ øçà íéøîåàù ùéã÷ä ïéðò .63
íééåìä åéäù øéù .64
íéùéã÷ä ììëî åððéà àøúá ùéã÷ .65
àøúá ùéã÷ àåäå íåúé ùéã÷ .66
íåéä ãåîéì øãñ .67
äçðî úìéôúá äãéîòä úøæç .68
äîçä úòé÷ùì êåîñ äøîàð íà äçðî úìôú .69
äçðîá ä÷ãö úðéúð .70
úåöç íãå÷ äìéìá ê"ðú ãåîìì øúåî íà .71

8

106
107
109
111

úáù ìéìá úåöç ïå÷ú øîàé íà .72
øîåòä úøéôñá úåöç ïå÷éú ïéðòá .73
äèéîùä éîéá úåöç ïå÷éú .74
íéãøôñì úåàôäå ï÷æä ìåãéâ .75
äãåòñì íéãé úìéèð .76
äèéîä úðéúð .77

112

äèéîä ìò ù"÷ .78

úáù ÷ìç
115
118
119
122
125

130

úáù éëøö úééð÷ .1
úáù ìù úåøð ïå÷éú .2
úáù ìéìá (íåãà) õò çåôú ìåëàì .3
íåâøú 'àå àø÷î íéðù äùøôä úàéø÷ .4
úáù áøò úìéáè .5
ïéìéùáúä ìë íåòèì .6
áåøéò úåöî íéé÷î äéä äçðîä úìôú øçà .7
áåøéòå íéáøä úåùø .8
ìäåà úëàìî .9
íééðøåôéöä úöéö÷ øãñ .10
úáù áøò úöéçø .11
úáù éãâá úùéáì .12
ìåç éãâá ùåáìì àì .13

9

131
133
134

139
141
143
144
145
148
150
151

ïáì éãâá äòáøà ïî úåçôì ïéà .14
úáù ìéì íãå÷ úáù úìá÷ .15
"àúëìî úáù äìë éàåá" çñåð .16
úáù úìá÷ì ïçìåùä úô÷ä .17
úñðëä úéáá úáùä íåéì øéù øåîæî úøéîà .18
úáù úìá÷ øãñ .19
äìë éàåáá – éãåã äëìá òåøëì .20
úéáøòì äçðî ïéá íéøéùä øéù .21
á'÷òé ú"ø íéøéùä øéù é÷åñô 'ã .22
äééðù íòô úáùä íåéì øéù øåîæî úøéîà .23
úáùä íåéì øéù øåîæî úøéîàá ãåîòì ùé íà .24
ùçìá íéììôúîä íéøîåàä íé÷åñôå åëøá .25
àðååâë úøéîà .26
ïé÷éìãî äî úøéîà .27
úáùá úåéðùî ãåîìì .28
ïåùàøä åëøá éðôì úáù ìéìã ùéã÷á ãåîòì .29
åìåëéå äãéîòä øçà øîåà .30
úáù ìçù çñôá 'æ ïééòî úëøá íéøîåà íà .31
éç íéäìà ìãâé ïåîæô .32
íåìù úáù äøéúé äçîùáå íø ìå÷á øîàé .33
íéãé ú÷éùð .34
ùåãé÷ì ïçìåùä úåô÷ä øãñ .35
ñãä úåãåâà éúù .36
ãîåòî ùåãé÷ä .37

10

152
153
154

156

159
160
164

165
166
167

ùåãé÷ä ñåë úìá÷ .38
íéîá ùåãé÷ä ïéé úâéæî ïéðòá .39
ïééä ñåë äúùú ë"çà .40
íéãé úìéèð .41
úáù ïçìù .42
ìåâñ úøåöá ïçìùä ìò úåìç á"é øãñ .43
íçìä úòéöá .44
çìîá àéöåîä úñåøô ìáèì êéøö .45
'ïéçáùá øîæà' ïåîæô .46
úåãåòñ 'âä ìëá "àúôéø ìò òöáîì" úøéîà .47
íéðéëñä éåñë .48
úáù 'ñîî äðùî é÷øô úàéø÷ .49
ñåë ìò ãéçéä ïåæîä úëøá .50
äãåòñá úéáä ïáøç úøéëæ .51
ïåæîä úëøá éøçà ñãää úåãåâà éúù .52
úáù ìéì úãåòñ úåéøàù .53
äãåòñä éøçà ïéáåøéò úëñî úàéø÷ .54
úåöç éøçà ÷ø ç"úì úáù ìéìá äðåò úååöî .55
ùéîùú åà äìéì äø÷î éøçà ìåáèì .56
'åëå àîìò éøàîã äéîù êéøá úøéîà .57
íá-åá-äá çñåð .58
êùã÷ úåúáù – êùã÷ úáù .59
äáø àùåãé÷ øãñ .60
íéáåè íéîéáå úáùä íåéá æòì ïåùìá øáãì àìù .61

11

168
170

172
173
174

úáùã äçðî úìôúá úéöéö úôéèò ïîæ .62
úéùéìù äãåòñá ïéé úåúùì êéøö .63
úéòéáø äãåòñ ïîæ .64
äìãáä ìù ñåëá íéî ìéèäì ïéà .65
äìãáäá çéøä úëøá .66
åéúåòáöàå úéðîéä ãéä úôé÷æ .67
áåè íåé ìçù òåáùá ïåéìò øúñá áùåéå íòåð éäéå úøéîà .68
íé÷ìàä êì ïúéå .69
äðáìä úëøá ïîæ .70
äðáìä úëøá éøçà íëéìò íåìù ô"â úøéîà .71

íéãòåî
177
178

179
180
181
182
183
185

íéáåè íéîé áøòá äåå÷îä úìéáè .1
úåòåáù ìéìáå çñô ìéìá âååéæä øåñéà .2
äæä ñåëä íùåé íäéìò øùà êðéîé ãé úåòáöà 'ä éë .3
ä÷éãáä íãå÷ õîç éúéúô 'é úàáçä .4
'õçé' ïéðòá .5
úéùéìùä äöîá ììäë ùã÷îì øëæ ïéùåò åðà å"å øåéö ãâðëå .6
çñô ìù äøò÷ä øãñ .7
úñåøçä úðëä .8
àéðò àîçì (àäÅ ) àäÆ çñåð .9
úåëî øùòá ïéé úëéôù .10
äìéìä ìë åà úåöç ãò ïîå÷éôà úìéëà .11
øîåòá â"ìá úøåôñúå çåìéâ .12

12

188
190

195
196
197
198
199
200
201
202
204
205

úåòåáùä âç áøòá çåìéâ .13
äáø àðòùåäå úåòåáù ìéì ãåîì .14
á"èá ïéìéôú úçðä .15
íéøöéîä ïéáá åðééçäù úëøá .16
äçðî úòùî ìñôñ ìò úáùìå ò÷ø÷äî íå÷ì .17
áàá 'èá íçð úøéîà .18
úáù éàöåîì äçãðù áàá éøéùò ìéìá âäðî .19
äðùä ùàø ìù éðù íåéá åðééçäù úëøá .20
äáåùú éîé úøùòá äøéúé à"äá åéîåøîá íåìùä äùåò .21
úáùá åðëìî åðéáà úøéîà .22
áùåéîã øôåù úòé÷ú úòá àìà úåãååúäì âäåð äéä àì .23
íéàøåð íéîéá úåéëá .24
êéìùúä øãñ .25
äðùä ùàø íåéá äðéù .26
íéîçøä áà øîåì .27
íéàøåð íéîéá äñðøôä úìåâñ .28
íéøåôéëä íåé ìéìá äøåú øôñ àéöåäì âäðî .29
ëä"åé áøòá äòé÷ùä éðôì ìåãâ úéìèä úôéèò .30
í"éäìàä àåä 'ä íéîòô äòáù .31
áìåìäå âåøúàä øåáéç .32
áìåìä ãåâéàì íéøù÷ .33
áìåì úìéèð .34
úåô÷ää ïîæá áìåìä úà ïéòðòðî ïéà .35
úåô÷ä øãñ .36
äáøòä úèáç .37

13

206

äáø àðòùåäá ìéì ãåîéì .38
äøåú äçîù ïéðò .39
äëåðç úåøðä ú÷ìãä øãñ .40
íéøåô íåéá äå÷î úìéáè .41
íéøåô úãåòñ ïîæ .42
øãàì å"è íåé .43

207
208

‫קיצור זית"א דכיא‬
211
213
214
219
223
224
227
230
232
236
238
241
245
246
248
249

úåøáãä úøùò úàéø÷á ãåîòì .1
éëãøî êåøá ïîä øåøà âäðî .2
áéèîäå áåèä úëøá .3
ïåîéæä çñåð .4
úåøð ú÷ìãä ïîæ .5
ä÷ìãäá úáù úìá÷ .6
íç äåå÷îá úáù úìéáè .7
ììëá úåøð ú÷ìãä .8
úáù íåéá àøîâ ãåîéì .9
úáù úàéöé ïîæ .10
âåìéãá ììää úëøá .11
äìéëàì äëøá ïéá êìî 'ä ÷åñô úøéîà .12
úáùá íéðåîéì úèéçñ .13
úáùá øééð êåúéç .14
úáù áøòá äìéëà .15
çñô áøò äøéùò äöî úìéëà .16

14

250
254
256

äëåðç úåëìä .17
äëåðç øð ú÷ìãä .18
íéøåôá úåìáà .19

íéàåìéî

15

äîã÷ä

.åðééðáá åúðéëù úøùäìå äéúðéëùå àåä êéøá àùãå÷ àãçééì
ïøî øåøéá éôì ,èøôáå äëìää øåàì ì"æ é"øàä é÷ñôå éâäðî èå÷éì àåä 'áåèì øåëæ' øôñ
ì"æ é"øàä úà ÷éãöäì å"ç äðååë åðì ïéà .à"òéæ ò"åùä ïøî àåä àåä 'øáçîä' àåä ãçåéîå ãéçéä
.äìéìç ,åúøåú úà ãñééì éãë úåøå÷î àéáäì åà äëìää ô"ò
úååéòì óñåð .äðù úåàî 'ä êùîá äôìåñ åúøåúù ì"æ é"øàä úà úåöøì àéä äðåùàøä äøèîä
,íøâ äæä íâôä .íé÷ééåãî àì íâ íéãåùç íâ ,íéøôñ äîë ùåã÷ä é"øàä úøåîú åôéìçä ,úàæä
÷ø ,åðøòöìå ,äøéøá úéìá ,íéðåëð àì úåøå÷îå íéøôñ íúåàá åùîúùä íéùåã÷å íéìåãâ óàù
àø÷ðä ,úåðååëä øòù øå÷î ,ì"æ å"çøäåîì ÷"éúë øôñä óåñ óåñ ñôãð ,úåãçà íéðù éðôì
å"çøäåîì ÷"éúë 'úååöîä øòù' äðåøçàìå ,éúéîàä 'úåðåéæçä øôñ'á íâ åðéëæå 'äìôúä øòù'
÷"éøäî ùøåéå ì"æéøàä ÷äáåî ãéîìú ì"÷åöæ ìàèéåå íééç éáø ìù ÷"éúë åìàä íéøôñä ìë .ì"æ
.à"òéæ ò"åùä ïøî
åîéé÷úä ì"æç úåàåáðå ,âåñ ìëî íéáø ïéøåñéáå úåðåéñðá ,ùéìù úåòîãá áúëð äæä ñøèðå÷ä
.'ñéëä ïî äèåøô ìæà'å 'çøñú íéøôåñ úîëç'
,î"î .úîàä úà ìåáñì íéìåëé íðéà éë å÷îçúé ø÷ù éâéäðî äáøäù ,øåøéáá åðçðà íéòãåé íâ
ìàøùé íò ìò úåù÷ úåøæâ ìèáì ,åðøöåéìå åðàøåáì çåø úçð úåùòì ,åñéôãäì åðéìò ìèåî
,ø÷éòä .úéàèì åà úéãéñç ,úéîåàì åà úéãøç äô÷ùä íåù åðì ïéàù ,ãåòå .äìåàâä áø÷ìå
çéùî úàéáìå äîìù äìåàâì íéåàúîä ,ø÷ùá íéçåîä íéâéäðîå íééúéîà íé÷éãö éôì úëìì
.ø"éëà ,äøäîá äìâúéå àåáéù , éúéîàä åð÷ãö
úøåú ,íúøåú íéôééîä ïéáì 'ä úøåúì íé÷åáãù åìà ïéá øåøéá àåä åîöò øôñä ,ïåøçà ïåøçà
éë ,'éôåéä ìáäå 'ï"çä ø÷ù" ä"ò êìîä äîìù øîàù åîë .àúåîã àîñ úøåú ,åúååàâå íãàä
íçìéå 'ä ùéà äéäéù íâ àìà 'ä úàøé äéã àìù "ììäúú àéä 'ä úàøé 'ä ùéà" øáã ìù åø÷éò
.ììäúú àéä 'ä úàøéù
åðì ïúéù ,íéîìåòä éç ì'à ãéçé êìîä àåä øöåéä àøåáä ìéöàîä íéîù éäìà éðôìî ïåöø éäé
.ïîàå ïîà ,åúåáéùçå åãåáë úåàéë ï÷åúîå íìù äæ øôñ ñéôãäì úåçåë
à"òú ùîù úéá úîø ä"òùúä æåîú å"è

àéëã à"úéæ

16

17

‫בעזרת מלך יחיד א"ל חי העולמים‬

‫דברי הרהד"הצ ראש מכון בית הבעל שם טוב זיע"א‬
‫מו"ר הרב דניאל הכהן סטבסקי שליט"א‬
‫רמת בית שמש יע"א‬

‫טו תמוז התשע"ה שבת הארץ לה'‬
‫זכות ר"ח בן עטר האוה"ח הק' זיע"א‬

‫לכבוד ידידי החשוב נלחם מלחמתה של תורת ה' תורת אמת הייתה בפיהו זית"א‬
‫דכי"א הר"הג רבי אברהם זיתון שליט"א‪ :‬זכיתי והגיעני הספר "זכור לטוב" על‬
‫מנהגי מורנו האר"י הקדוש זיע"א להלכה‪ ,‬וכן קונטרס החשוב "קיצור זית"א‬
‫דכיא" – בירורים ודיוקים בלשון השו"ע והאר"י הק' זיע"א להלכה ולמנהג‪,‬‬
‫ומצאתים חשובים ונחוצים לדור הזה לטהר את כתבי האר"י ז"ל מכל פסולת‬
‫ותוספות זדון‪ ,‬כי הדבר נוגע בנפש אמונת ישראל ומסתעף לפסיקה ההלכתית‬
‫למעשה‪ .‬וידוע שהרבה מקומות בהם אמרו כביכול אריז"ל אין אריז"ל כזה והוא‬
‫זיוף גמור שגרמו השבתאים ימ"ש וסייעתם של הספר הטמא השבתאי חמדת‬
‫ימים‪ ,‬ה' יעבירנו מן העולם‪ ,‬וכשם שהעידו גדולי עולם ובראשם מורנו הבעש"ט‬
‫הק' זיע"א ומרן היעב"ץ וגדולים אחריו במשך הדורות‪ .‬והנה ידידי תיקון גדול‬
‫עשית‪ ,‬קמת ועלית‪ ,‬וירק את חניכיו‪ ,‬ויעמיד התורה על מתקונתה‪ ,‬ויפיל את נמרוד‬
‫ארצה‪ ,‬לטהר את העולם בתורת אמת מסיני בלא תוספות וזיופים שיבושים‪,‬‬
‫לעשות רצון אבינו שבשמיים כהלכה הקדושה והטהורה‪ ,‬לתקן עולם במלכות‬
‫שמיים ודבר אלקינו יקום לעולם‪ .‬וה' יצליח דרכך בנעימים מבית ומחוץ בכל‬
‫מכל כל‪ .‬אכי"ר‪.‬‬

‫ידידך דניאל דוב בעריל באמו"ר רפ'אל הכהן סטבסקי‪.‬‬

‫‪18‬‬

‫מכתב ברכה‬

‫כ"ד אייר תשע"ה‬

‫ראה ראיתי את גיליונות הספר "זכור לטוב" מנהגי רבנו‬
‫האר"י זלה"ה עם באורים מעשי ידי אומן מחשובי בית‬
‫מדרשנו הרב רבי אברהם זיתון שליטא השוקד על התורה‬
‫בהתמדה ודיבוק חברים בשעות הכולל‪ .‬עיינתי בחלק‬
‫מהכתבים וראיתי שעמל וטרח כדי לבאר ולתקן ע"פ ספרים‬
‫מדויקים‪ .‬וגם הביא מדברי מר"ן רבנו יוסף קארו ורבנו‬
‫הבעש"ט זיע"א‪ .‬והנני לברכו שחפץ ה' בידו יצליח ויפוצו‬
‫מעיינותיו חוצה להגדיל תורה ולהאדירה ויזכה ללמוד וללמד‬
‫לשמור ולעשות וכל אשר יעשה יצליח אמן‬

‫אפרגן יוסף‬

‫‪19‬‬

20

àåáî
úåçãì ,ø÷éòá .úéøå÷îå äéé÷ð à"òéæ ì"æéøàä úøåú íñøôì àéä ,äæä øåáéçä úðååë
.äìåàâä áø÷ìå ,íìåòá úèìåùä úéðåöéçäå úéîéðôä úåñøå÷éôà
éåìâ ïééôàîä ãçà øáã .âäðîå äëìä ïéðòá íéøåøéá àìà úåøé÷ç õáå÷ åðéà äæ øåáéç
ãåò íéé÷ä âäðîä úåññáúä àéä [ììëá íééúéîà íé÷éãö ìùå] èøôá ì"æ é"øàä
úà ì"æ é"øàä øùééî íéîòôì .ì"æ àéáðä åäéìà éåìâ ô"ò åùåøéôå ,ì"æ é"øàä éðôìî
íéðáø íðùé íéðåøçàä úåøåãá .íéðåùàø ãâð óà ,åúåúéîà ìò äëìää åà âäðîä
íééøå÷îä íé÷úåò íãéá åéä àìù éðôî ,áåøìå ,ì"æ é"øàä ìò å÷ìçù íéìåãâ
.åúìåæî åìá÷å ì"æ é"øàä úà ìá÷ì åù÷úäù åà ,òåãéë íééúéîàä
:ïäå ,øåáéöá íñøôì ùéù úåãå÷ð äîë úåîéé÷
ì"æ éæðëùà ìàìöá éáøå ì"æ æ"áãøä .ì"æ àéáðä åäéìà àåä ì"æ é"øàä ìù åáø .à
åãéîìúì øñîù ì"æ é"øàä úøåú ìë ,íìåà .åúåøéòöá ì"æ é"øàä úà åãîéì
ø÷éòáå ,ùåøô åúåéäá ùáëù åúøåúî àìà äðéà ,ì"æ ìàèéå íééç éáø ÷äáåîä
åúåéäë ÷"îøä ì"æ é"øàä ìò úåôëì åöø ç"ú äîëù óà .ì"æ àéáðä åäéìà ééåìâî
ì"æ å"çøäåî éáúëá ãçà øå÷î ïéàù .ììë ïåëð øáãä ïéà ,à"òéæ ÷ìúñäù ãò åáø
ìù åáø øåúá ÷"îøä ìò ÷ã æîø åà úåãò àéáîù ,'úåðåéæçä øôñ' åøôñá àì íâ
'ñ åéøåâå é"øàä øôñ] íéøåàéáá áåúëù äîå .úôöá åúåìâúä íãå÷ ,ùåã÷ä é"øàä
ïåëîì 'íéæøà'á àáåîë äîëî õåç] ì"æ é"øàä éáúë úåðåùì éë ÷éåãî åðéà ['ã
äðéë ì"æ å"çøäåîù ïáåî ,ïëìå .å"çøäåî ãé éáúë àìà íðéà [õ"áëú éùôð éáåù
ì"æ é"øàä ìù åéèò éøô äæ ïéà .'åðéáøå åðéøåî' íùá ì"æ ÷"îøä úà íéîòô äîë
å"çøäåî ìù äæ àåä áåøì øåáéçä ïåùì ,úàæ ìëáå .å"çøäåî ìù àìà åîöò
.àéù÷ àìå .ì"æ åáø éøáã ïëåú úà àéáîä
éáø ì"æ åðéáø ãéòîë ,øéãð àìå øéãú äéä ì"æ é"øàä åðéáøì ì"æ àéáðä åäéìà éåìâ .á
íéìåôð íéøôñ äîë ìò à÷ååã êîåñ äæá ÷ôúñîä .åúîã÷äá ì"÷åöæ ìàèéå íééç
.åéìò íé÷ìåç óàå ì"æ é"øàä éâäðîå éøáã íéôìñîä [íéîé úãîçå àéðú úåøâéàë]

21

äæå .ì"æ å"çøäåî úåãò åðì éã ,íìåà .íòè áåèá øàéáù â"é 'ñ åéøåâå "øàä ïééòå
àéáäì ÷éôñî åðéàù ,úåøåãä êøåàá åòâôð å"çøäåî úåðîàðå ãåáë äîë ãò äøåî
ç"ú ãåáë ìåæìæ ìò øôëé 'äå .å"ç ãùç ùé åìéàë åéìò óéñåäì êéøö àìà åúåãò
.íééúéîà
å"çøäåî úà øùééìå ãîìì éãë ø÷éòá íéøöîî ùãå÷ä õøàì äìò ì"æ åðéáø .â
êéùìà í"øäî é"ò êîñåä ìàèéå íééç éáø] ì"æ é"øàäå ò"åùä ïøî êéùîî úåéäì
– [ì"æ é"øàä åðéáø úå÷ìúñä éøçà íééúðù ,ò"åùä ïøî úå÷ìúñä íøè ì"æ
ú÷æç àì] .óñåé ïá çéùî äéä ì"æ é"øàäå ãåã ïá çéùî úîùð äéä ì"æ å"çøäåî
øôñá å"çøäåî éøáãë ùîî óñåé ïá çéùî àìà íé÷éãö øàùë óñåé ïá çéùî
.[úåðåéæçä
åìáìá ,íðîà .ïåëð àåäå ,íééåàø íðéàù íéùðàì äøåú éøúñ øéúñäì ùéù äî .ã
ïéá ãéçéá ïéá ì"æ é"øàä éâäðî ô"ò âäðúäì äåöî ïëìå .úåâäðä ïéáì úåãåñ ïéá
,é"úë ìàøùé úãîç åøåãéñá ì"æ å"ùøäåî] äæá àøäåé íåù ïéàå øåáéöä éðéòá
éë ,äøåøá äáéñä .[à"ñø 'ñ øôåñ íééçä óë ,äáåùú éøòùá àáåîä à"ãéçøä
úåâäðä áåøë ,úåøáñ åà íéæîø åà úåðååë ô"ò úåàöîä íðéà ì"æ é"øàä éâäðî
èòîì ,íéðåîã÷á íøå÷îù íéâäðî íðéä ì"æ é"øàä éâäðî .íéðåøçàä íéìáå÷îä
– íé÷éãöì ÷ø àéä úøçà åà åæ äâäðäù äðòèä ,ïëìå ,åîöòì âéäðäù úåâäðä
äìåôð äðòè àéä ,[òùåøî øôñ åúåà éøáãë] ïéòéðöîì åà – íéìåãâ íéùðàì
íéìë íäù] íòì íéâéäðîä ïéá ãåøéô íøåâ äæ øáã .áì úåàéùðå úåàð÷á äùøåùù
.úåøéôëìå äøæ äãåáòì äééèðå [íîöò éðôá äøèî å"ç àìå ,íòì 'ä ïéá
äîáå ,õøàå íéîù ùãçì ïéà æà ,åøáò úåøåã äîëù ïååéëîù ,íéøîåàä íâ ùé .ä
íúåàì äîåã äæå .äëìää ãâð àåäù óà íâäðîî úåðùì äî ïéà ,íòä åìâøåäù
êë éë úåøùàä úàå úåîáä úà ìèáì åöø àìù ê"ðä éîéá äøæ äãåáò éãáåò
íîöòì åùøä ,íãåáë úàôî íéîñøåôî ç"ú äîë ,ãçà ãöî .íäéúåáà åâäð
íéæéòî àì ,éðù ãöî ,íìåà .øúåé åà äðù úåàîî 700 éðá íéðåîã÷ä éâäðî ìèáì
ìò íé÷ìåçä íéìåôð íéâäðî íúåàá íé÷æçî ,äáøãàå ,íòä úàå ç"úä úà øùééì

22

íéâäðîä åðàáä àì ,íâ .ì"æ é"øàä ìòå ò"åùä ìò ,íéðåùàøä ìò ,íéðåàâä
äøæ ãéå àøåðä åáåáøò ,äæä øôñá úåðéîà øñåç úàôî ,íééç õò éøôá íéòéôåîä
.åá äçìùðù
åéúåâäðäå åéøáã óåìéñ ìòå ì"æ é"øàä ìò ÷åìéç àåä âìôåîä à"ñ ìù ïîéñ .å
äàîåèä úåçåë åéä àì àìéîîù íäìù úæøôåîä äçìöää .äìá÷áå äëìäá
íðéçì àìå .íéìåôðä íòøæå íäéøôñ ,íä ììë íéîñøôúî åéä àì ,íäì íéøæåò
,ì"æ ò"åùäå ì"æ é"øàä íéìåãâ úåøåàî 'á åîñøôúä øéò åúåàáå øåã åúåàáù
.äùåã÷äå äéé÷ðä íúøåú úà íéôìñîå íúåà íéæáîå íé÷ìåç åðìù øåãá à÷ååãå
ïç ïúúå åðéìò ïâú ä"äììöæ íäéðù

åøà÷ óñåé åðéáøå àéøåì ÷çöé åðéáø úåëæ
.ïîà .íéø÷éä íéðééòîì äðåáúå

23

‫הקדמה קצרה בענין כתבי מהדורא בתרא ושאר הכתבים המכונים‬
.‫כתבי האר"י ז"ל ובענין שער הכוונות‬

‫בענין שער הכוונות‬

äæ éðôì äúéäù ,ìà úéá éîëç é"ò êøòð é÷éðåìàù ñåôã ïåùàøä úåðååëä øòùù ïééöì ùé
äðåëîä] øôñ åúåà ñéôãä íâù 'äâéâçå øåáéö éîìù' ìòá éæàâìà á÷òé ìàøùé éáø úåùàøá
øòùù ìåãâ ùùç ùé .[íéîé úãîçä àåäå åðìù ñéøèðå÷á ìåôð øôñ åà ø'çà åà åúìåæ íùá
'íééç õò éøô'ì úåàãååáå ,çîö á÷òé éáø úåäâä é"ò íéîòèåîå íéé÷ð íðéà åñôãðù úåðååëä
.ùàøéôàô øéàî éáø àåä ,çîö á÷òé éáø ãéîìú êøòù
ìàåîù éáø ìù úåðååëä øòù ÷"éúëù ïééöì ùé .äæä ñøèðå÷ä êøåàá åìòé úåáåùç úåãå÷ð
.íìù åðéà øôñäå [åñéôãäì øåùéà úðúåð äðéàù] ã"áç úééøôñá àöîð ì"öæ ìàèéå
ïééãòù] 'ìàøùé úãîç' åøåãéñáå úåðååëä øòùá ìàèéå ìàåîù éáø úåäâä ìò øîàð äîå
âùåî ïéðòá ïåëð øåøéáá êøåö ùéå ,çîö á÷òé éáø éãéá åéä àìù [íåìù úáäà ãñåîá äëéøòá
.'àøúá àøåãäî'

‫בענין ת''ר ניירות‬

èòîë ÷ùîãá äìåç åúåéäá ,ì"æ å"çøäåî éáúë úìéæâ é"ò å÷éúòä íéøôåñ '÷ù íéáúë íä
íúåà åøãéñ àìå ,åúéîòå éåìä ïéîéðá éáø éãéá åòéâäù íéáúë åìà .åøåùéà àìá íåç÷ìå ,äðù
äëåîñä úôå÷úá íéìùåøéå úôö éìáå÷î áåøå çîö á÷òé éáø ùîúùä åìà íéáúëî .éåàøë
.ä"äììæ å"çøäåî úå÷ìúñäì

‫טעם הנהגות האר"י ז"ל‬

úåø÷é åìàä úåâäðääù àöîð ,à"òéæ ì"æ é"øàä øåøéáîå ì"æ àéáðä åäéìà éåìéâî ïäù ïååéëî
ïéçáî ,å"çøäåî éáúëá úåîå÷î äáøäá íâ .íé÷ñåôä ú÷åìçîá äëìää øåøéáá úåøåîå ,ãåàî
,ì"æ å"çøäåî çñåð àåä ïëù ,àéîìò 'éîìòìå' ïéðòë] äìéôúä çñåð åà âäðîä ïéáì äðååëä ïéá
.[åðñøèðå÷ íéðôá ïééòå ,úåéúåà ç"ëä úðååëç áåëéò ïéàù àìà ,åðîî æåæì ïéàå

24

‫בענין כתבי מהדורא בתרא‬

"íúåàéöîë àìå íáúëë"
íäî ÷ìçå åéáúë úà êøò äîù .íéìùåøéá øøåâúä ,÷ùîãá áùééúé ìàèéå íééç éáøù íãå÷
àöé ë"çà íéðù äîë .íéìùåøéáù ïéîìò úéááù äæéðâä – íééåìáä ùãå÷ éáúë øá÷á íæðâ
.[äìôú øòùë íéðåùä åé÷ìçå] íééç õòä úëéøòå úáéúë íééñé íùå ÷ùîãì
.'àøúá àøåãäî' éåðë åàéöîäùë ,ì"æ é"øàä éáúë úåìùìúùäá ïëù ìåãâ ìåáìá ,äðäå
çîö á÷òé éáøùå ,íéìùåøéá ïéîìò úéáá æðâ å"çøäåîù íéáúëä åìà 'àøúá àøåãäî' ,íúòéãéì
.[íéãåçééå íåìç é"ò äòåîùä ô"ò] àéöåä
:åéùëò ãò åáúëù äî ìë úåøúåñ úåãáåòù àìà
äñéâ íééç õò úà íééñéù éðôì íéìùåøéá æðâ å"çäøåîù íéáúë íðéä àøúá àøåãäî éáúë åæå .íúáéúë úôå÷ú éôì àìå íúåàéöî úôå÷ú éô ìò 'àøúá àøåãäî' åøéãâä ,ïë íà .úéôåñ
.äñâå äìåãâ úåòè ùîî
äðåøçà äøåãäîù ïååéëî .íéìùåøéá íúåà æðâå åìà íéáúëá õôç àì ì"öæ ìàèéå íééç éáø 'íééç õò éøô'á íááøòìå íéáúë íúåà øéæçäì øùôà êéà ,äéé÷ð úìåñ àéä åìù 'íééç õò'ì
? íéøçà íéøôñå
íäøáà éáø ,éøäù ,àåä äåîú øåôéñ ,íéãåçéå íåìù úìàù äùò ì"æ çîö á÷òé éáøù øåôéñ íéìùåøéáù ïéîìò úéáî åìàä íéáúëä úà [àöî áúë àìå] ìáé÷ù àåä àåä ì"öæ éàìåæà
ìù øá÷ äæéà ,ïë íàå ! éàìåæà íäøáà éáø åîöò ãéòîë !!! éç äéä ìàèéå íééç éáø ãåòùë
.[à"èéìù ììä .é áøì úåøåãì éðáåúë ïééò] ! íééçá ïééãòùë å"çøäåî
àåäù úåðåéæçä øôñ ,ììëáå ,÷ùîãá êåøòì å"çøäåî íééñù íééç õò åðééä àøúá àøåãäî .íéìåâìâä øòùå íééç õòä øåöé÷
ãé éáúë äéä àì ì"æ çîö á÷òé éáøìù [áäæ øæå äåöîå ãéâð åîë] åéáúëá ä÷éãá éøçà ,àöîð úåàø÷ä ,úåáø úå÷úòäîå ,úåòåîùîå ïåøëéæî íéáúëä úà êøò àìà ì"æ å"ùøäåîå å"çøäåî
.äìôúä 'øòù' åà úåðååëä 'øòù' íòô óàå ,úåðååëä 'øôñ' åà 'øãñ'

25

‫ימי החול‬

‫‪26‬‬

:(‫לברך על נטילת ידים אם לא ישן כל הלילה )דל"ה‬
‫ "כל הי"ח ברכות שיש מן על נטילת ידים עד‬:ì"æå (øçùä úåëøá ïéðò ä"ì óã) äìôúä øòù
(...) ‫סוף ברכת התורה חייב אדם לסדרם ולברכם בכל יום אעפ"י שלא נתחייב הוא בהם‬
‫( וגם חוץ מברכת על נטילת ידים ומברכת אשר יצר‬...) ‫לפי שעל מנהגו של עולם נתקנו‬
.ì"ëò ."‫ששתי ברכות אלו אם לא נתחייב בהם אין לו לברך עליהם‬
X‫ברור ומקורות‬Y
:‫טו( וז"ל‬-‫יד‬-‫והוא ספק אצל השו"ע )סימן ד ס"יג‬

äòø çåø øéáòäìå ììôúäì úéøçù åéãé ìåèéì êéøö íà ÷ôúñäì ùé äìéìä ìë øåòð äéä íà
.äëøá àìá íìèéå :äâä .åéãéî
íåéä øåàéùë úøçà íòô åéãé ìåèéì êéøö íà ÷ôúñäì ùé ,åéãé ìèðå øçùä ãåîò íãå÷ íéëùä
.(äëøá àìá íìèéå :äâä) .íéãéä ìò äøåùä äòø çåø øéáòäì
.ì"ëò.(äëøá àìá íìèéå) ,ô"â íäéìò íéî úåøòì êéøö íà ÷ôúñäì ùé íåéá ïùé
úðéùá åà øçùä úåìò íãå÷ íéëùä åà äìéìä ìë ïùé àì íà åéãé ìåèéì ùé íà ÷ôúñî ò"åùä
êéøö ïéà íåéä øéàéùë"ù [åì ñçåéîä é"úë øåãéñá] à"òéæ áåè íù ìòá ìàøùé éáø úòã . .íåéä
.øåãéñä ì"ëò ".åéãé úéðù õåçøì
òðîðä ïî àìå 'íéãé úìéèð ìò' úëøá êøáì åì ïéà äìéìä ìë øåòéðù éî ,ì"æ é"øàä éøáãì íìåà
.à"îøä éøáãë äëøá éìá åéãé ìåèéì
: ‫לשון בית יוסף אורח חיים סימן ד יג‬

äìéìä ìë øåòð äéä åìéôà ù"àøäì íâã äàøð íéãéä ìò äøåùä äòø çåø íåùî åäéîå (...)
øôñá ìáà .ììë äðéùá éìú àìã òîùî äìéìá íéãéä ìò äøåùä äòø çåøã åéãé ìåèéì êéøö
ïëå (...) äðéù úòùá àìà íéãéä ìò äøåù äòø çåø ïéàù äàøð (:èñ÷) çìùéå úùøô øäåæä
:(:ãô÷) áùéå úùøôá áåúëù ìéòì éúáúëù øîàîä ïî ïë íâ òîùî
‫ אין ליטול למי שניעור כל‬,‫ אף שלדעת הרשב"א ולדעת הרא"ש‬,‫מדברי הבית יוסף‬
,‫ יש ליטול ידיו בשחרית למי שישן בלילה‬,‫ מ"מ‬,‫הלילה כי אין חשש שידיו מטונפות‬
‫ להעביר רוח רעה של הלילה ]הקשורה לשינת הלילה לפי הבית‬,‫מטעם הזוהר הקדוש‬
‫ אף מי שניעור כל הלילה יש לו להעביר רוח רעה‬,‫ ולדעת הרא"ש‬,[‫יוסף מפי הזוהר‬
.‫שאינה קשורה לשינה‬

27

‫סיכום‪:‬‬
‫אין לברך על נטילת ידיים ואף ליטול ידיים שנית‪ ,‬אחרי עמוד השחר‪ ,‬למי‬
‫שניעור כל הלילה או שהשכים קודם אשמורת הבוקר‪ .‬כך היא דעתם של‬
‫הקדושים האר"י ז"ל‪ ,‬השו"ע ורבי ישראל בעש"ט כזיע"א‪.‬‬

‫סדר נטילת ידים של שחרית )ד"לו(‪:‬‬

‫בתחלה נוטל הכלי של המים בידו הימנית ונותנה בידו השמאלית‪ ,‬ואח"כ שופך מים מידו‬
‫השמאלית אל ידו הימנית‪ ,‬ואח"כ ישפוך מים מידו הימנית אל ידו השמאלית‪ ,‬הרי פעם א'‪,‬‬
‫וחוזר בסדר הזה פעם שנית ושלישית באופן שתרחוץ כל יד ויד ג"פ‪ .‬ולא תרחצם יחד ג"פ‬
‫כל יד אלא פעם א' ביד זו ופעם אחרת ביד השנית בסירוגין‪.‬‬
‫‪Y‬ברור ומקורות‪X‬‬

‫‪ã ïîéñ íééç çøåà óñåé úéá‬‬
‫‪íéãé úìéèðá ïéá úéøçùã íéãé úìéèðá ïéá ìàîù ãéî ïéîé ãé ìèåð äìçú íìåòìù ùøôì ùéå‬‬
‫‪åðééä 'åëå äéãéá àéî ìéèðã ïàî äîåøú úùøôá áåúëù äîå áùéå úùøôá áåúëù åîë äìéëàã‬‬
‫‪.ì"ëò .åðéîé ãé ìò íéî ÷éøéù éãë åìàîù ãéì åðúåðå åðéîé ãéá íéî ìù éìë ìèåðù øîåì‬‬
‫‪é óéòñ ã ïîéñ ò"åù‬‬
‫‪.äìéçú åðéîé ìò íéî ÷éøéù éãë åìàîù ãéì åðúåðå åðéîé ãéá íéî ìù éìë ìèåð‬‬
‫דברי האר"י ז"ל‪:‬‬

‫ ‪.íô÷åæìå íúåìòäì íéëéøö åðàå‬‬‫‪.øåçàì úåòåøæä éøù÷ åàöé àìù ïôåàá úåòåøæä éúù ãçé øáçì ïéëéøö åðà -‬‬

‫]עיין מה שכתבנו‬

‫להלן[‬

‫‪.äøäèä úìá÷ æåîøì äæå ,øáã éæéà íäá ìá÷ì äöåøù éîë íéãéä úåôë èåùôì êéøö íâ -‬‬

‫ועיין בליקוטי מוהר"ן לרבי נחמן מברסלב זצ"ל‪ ,‬שהמרים ידיו עד ראשו צריך להאמין‬
‫שבאמת הוא מקבל טהרה‪ ,‬ואם לאו‪ ,‬לא מקבל‪.‬‬

‫‪28‬‬

:(‫יש לסדר את כל ברכות השחר בביתו בקומו ממיטתו)ד"לה‬

:‫ויש לענות אמן על אלו המברכים ברכותיהם בבית הכנסת‬
X‫ברור ומקורות‬Y

ç óéòñ åî ïîéñ ò"åù
àì åà êìä àìù åà ìåâðøú ìå÷ òîù àìù ïåâë ïäî úçàá áééçúð àì íà åìàä úåëøáä ìë
ïúåà êøáî ïäá áééçúð àì åìéôàã à"éå :äâä .íùä úøëæä àìá äëøá äúåà øîåà øâç àì åà ùáì
'ñåúå øåè) .úåðùì ïéàå âäðîä ïëå .íìåòä éëøö àøá ä"á÷äù ïéëøáî àìà åîöò ìò à÷åã äëøáä ïéàã
.(åá ìëå íéçñôã ÷"ô ï"øå äàåøä ÷øô ù"àøäå
‫ כותב מרן ז"ל בבית יוסף סימן ד‬,‫והנה‬

øöé øùàå íéãé úìéèð ìò êøáé ãåîìì íéëùîäù (à 'éñ) éòéáø ììë úåáåùúá ù"àøä áúë
ãéîúä úùøôå ãåîìéå ììëá äøåúä úëøáå äøåúä úëøá ãò úåëøáä øãñ ìëå äîùð éäìàå
.ì"ëò .íåéá àìà êøáé àì äðéá éåëùì ïúð øùà ïëå íåéä øåàéù ãò àø÷é àì
‫ "כל הי"ח ברכות שיש מן על נטילת‬:ì"æå (øçùä úåëøá ïéðò ä"ì óã) äìôúä øòùá íðîà
‫ידים עד סוף ברכת התורה חייב אדם לסדרם ולברכם בכל יום אעפ"י שלא נתחייב הוא‬
.ì"ëò "‫( לפי שעל מנהגו של עולם נתקנו‬...) ‫בהם‬
‫ ועל כן אנו מברכין‬,‫ "ליל הוא קודם חצות ולילה הוא אחר חצות‬:(æì"ã) å"çøäåî áúåë íâ
.‫ ע"כ‬:‫[ אחר חצות לילה ואילך‬äìéì ïéáå íåé ïéá ïéçáäì äðéá éåëùì ïúåðä] ‫ברכה זו‬
ãéî øçùä úåëøá ìë úà êøáì øúåî àìà ,ò"åùäå àøîâä øãñë êøáì êøåö ïéà ,ïë íàå
øçù ùé ãçà ìëìù ,ùøôì øùôà .øçùä úà øøåòì äåöî ùéù ïéðò àåäå ,äìéì úåöç éøçà
ïéúîäì àìå øçùä úåëøá ìë úà úåöç éøçà êøáì øúåî ïëìå ,úåöç éøçà í÷ù ãåò ìë åìùî
,äìéì úåöç éøçà ãéî êøáì áåéç ïéà ,íðîà .ò"åùäå ãåîìúä øãñë ùîî ø÷åáä úøåîùàì
.ë"ò ."‫ "אחר חצות לילה ואילך‬:ì"æå å"çøäåî áúåë êëå
:øçùä úåëøá êøáîù éî éøçà ïîà úééðò ïéðòá
á óéòñ å ïîéñ êåøò ïçìåù
éðáå úåëøáä øàù íò åúåà íéøãñîå úñðëä úéáì íàåá ãò é"èð ìò êøáì ïéúîäì ïéâäåð ùé
àì ñ"ðëäáá íëøáîù éî ïëå ð"ëäáá êøáé àì åúéáá íëøáîù éîå ô"á êøáé àì ô"ëòå .ïë åâäð àì ãøôñ
.ð"ëäáá êøáé àìå åúéáá íëøáé íãå÷ ììôúî åà ð"ëäáì ñðëéù íãå÷ ãîåìù éîå .('á ïîéñ åá ìë) åúéáá êøáé

29

.(äìôú úåëìä ì"éøäî) íúéáá ïéëøáî ïéàå ð"ëäáá úåëøá øàù íò íøãñì ïéâäåð ùé ,àðååâ éàäëá åìéôàå

.ì"ëò

ïéúîé àìå øçùä úåëøá úà êøáé ,íåéä øåà íãå÷ ø÷åáá íéëùîù éîù òîùî ,ò"åùä ïåùìî
íéé÷ì ,ïéìéôúå úéìèá óèåòî àåäùë ø÷åáä úøåîùà éøçà ,ïãéãìå .úñðëä úéáì àåáì ãò
ïéàù ò"åùä ÷ñô ,àåìäå .äîçä õð íãå÷ ,ïë íàå .íéðåùàø äøùòî úåéäì ä"ò àðúä éøáã
.òøåàîä ïéòë àìà êøáì
ã óéòñ (íù) ò"åù
ïéðåòå êøáîå ïîà íéðåòäî ãçà øæåç ïîà åéøçà åðòå øçùä úëøá ãçà êøéáù øçàù ïéâäåð ùé
åàöé øáëù øîåìå íäéìò øòøòì ïéàå äìçú ïîà åðòù íúåà ìë ïéùåò äæä øãñëå ïîà åéøçà
ïéåëî êøáîä äéä íà åìéôàå íéøçà àéöåäì ïéåëî åðéà êøáîäù éðôî äìçú åðòù ïîàá
.ïøî ì"ëò .åúëøáá úàöì àìù íéðåëî íä íéøçà àéöåäì
úà éúéàøå" :(ä"ìã) äìôúä øòùá ì"æ åáø ìò ì"æ å"çøäåî ãéòî êëå ,ì"æ é"øàä âäðîë àåä
éôë åúèéîî åîå÷á åúéáá àìà úñðëä úéáá [øçùä úåëøá] íøãñî äéä àì àåäù ì"æ éøåî
äðåò äéä úñðëä úéáá úåëøáä øãñîå êøáî íãà éæéà äéäùë ìáà ì"ðë àøîâá 'æðä øãñä
åéä íà óà ïîà íäéøçà úåðòì ÷éñôî äéä úåøéîæä òöîàá äéä íà åìéôàå ,ïîà íäéøçà
.ïìäì 'äðéù éìáç øéáòîä' úëøá ïééðòá åðáúëù äî ïééòå ".íéáø íéëøáîä

:íåëéñ

ãåîò íãå÷ ,úåöç éøçà äìéìá åîå÷á ,ììëá äøåúä úåëøá ,øçùä úåëøá ìë úà êøáì ùé
.à"îøä úòã àéä êëå .ì"æ àéáðä åäéìà é"ò ì"æ é"øàä úòã åæ éë ùùç íåù ïéàå .øçùä

‫ והעושה כן קשה מאד‬,‫אין טוב לאדם ללבוש שתי מלבושין ביחד‬
:(‫לשכחה )ד"לח‬

30

‫שילבש תחלה מנעל ימין ולא יקשרנו ואח"כ ילבש נעלו השמאלי ולא‬
(‫ )דל"ח‬:‫ ואח"כ יקשור של ימין ואח"כ יקשור של שמאל‬,‫יקשרנו‬
X‫ברור ומקורות‬Y

:øçùä úåëøá ùåøã ñôãðä úåðååëä øòùá áåúëå
‫"ענין לבישת המנעלים כבר ידעת המחלוקת שיש בסדר נעילתם ומה שתקנו הפוסקים‬
‫לצאת ידי המחלוקת הוא שילבש תחילה של ימין ולא יקשרנו ואח"כ ינעל השמאל‬
‫ויקשרנו ואח"כ יקשור של ימין ואם אין קשרים במנעל ינעל תחלה של ימין ואח"כ של‬
øòù éñåôã áåø åéøçà åëùîð êëå .[é÷éðåìàñ] ïåùàøä ñôãåîä ëä"òù ì"ëò ."‫שמאל‬
.ì"÷åöæ ìàèéå íééç éáøì åùãå÷ ãé áúë äìôúä øòù ìò ÷ìåç éøäù ,äåîú àåäå ,úåðååëä
úà íéé÷ì ì"æø åð÷ú øîåà ïéðòä óåñá éë íâå éúéàø àì äæ ïåùì :çîö (á÷òé éáøì) á÷òéì åðø
éë ïéãá áåúëë àåø÷ì êéøöù éì äàøð ïëìå .íäéúù íéé÷éù øëæð àì ìéòìå ,ì"æðë 'åëå íäéúù
.ì"ëò .äìéçú ìàîùä úøéù÷å äìéçú ïéîéä úìéòð åðééäã íäéðù íéé÷úé äæá
,éøä éë .ùîî ãé éáúëë àìãå ,çîö é"øäî úåøáñ ô"ò åîòèåä úåðååëä øòù éñåôãù ,òîùî
øåù÷ìå íé÷ñåôä éôì úëìì ùéù áúåë ,'ãéîú úìåò'á òéôåîä 'á÷òéì åðø'á çîö é"øäî
,äìôú øòù éøáãë 'ïéîéá øåù÷é'ù àåä ãéîú úìåò çñåðù óà ,ò"åùäå øåèä éøáãë ìàîùá
,ì"æ æ"îøä ìù ïùéä úåðåëä øòù úàñøâ àéä êëå .ùáåùîä íééç õò éøôä óàå ,úåðåëä øòù
ùøôì øùôà î"î ,àøîâä çñåð åðéàù óàù ,åéúåäâäá íù íòè ïúåð æ"îøäå .ïéîéá øåù÷ì
.ïàë úçøëåî ò"åùäå øåèä úòã ïéàå ,ïàëì åà ïàëì àøîâä úòã
úà åöîéà àì íéãîåìäå ,åìàë ä÷úòä úåéåòè íéàöîð íéñôãåîä úåðåëä øòùáù àìô àåäå
äðéà äùåì÷ä éúòãù ,ãåòå .úåðååëä øòù åôéãòä àìà [íåìù úáäà] ñôãð íåéäù äìôúä øòù
øòù'á ùîî ùåãéç ïéàù ,'äìôúä øòù' úîã÷äá íéøéãäîä åáúëù äî íò ììë äîéëñî
úåòèåî úå÷úòä íò å"çøäåî éãé éøô ùãå÷ ãé áúë úååùäì êéàù ,äñâ úåòè àéäå .'äìôúä
õåô÷ì íéëéøö åðééä ,ì"æ ìàèéå íééç éáø ìù ùîî ãé áúë åæù äáéñî ÷ø ,íâ ? úåîìù ïðéàå
!íéøôñä øàù ìò äìåòä äøéúéä åúùåã÷ úàôî ,'äìôúä øòù'á øùé ãåîììå
íéø÷åçë áéâäìå øå÷çì(úåìëùåîä úååàú) úéìëù äååàâ ïéòë ,ç"ú ìöà íâ àöîðù àìà
éáúëì íäìù ñçéá íéååùä úãä éðòãî åìàå .äàéøáäå àøåáä íò øù÷ íåù ïéàå ,íéãîåìî
óà ,åðàå .úéãåäé äîùðî åøå÷î ïéàù íäéøáãá úåøéø÷ ùé .íééèñøáéðåà íéø÷åçë ,íé÷éãöä

31

íùãå÷ ãé éáúë íäù úàæä äìåãâä ùàá íéîîçúî ,î"î ,íäî åðà íéðè÷ ,äøùîáå úòãáù
.ì"îëàå .íééúéîàä åðé÷éãö ìù
÷"éúë úåðååëä øòù ìò íâå ì"æ å"çøäåî ìòå ì"æ é"øàä ìò ÷ìç çîö á÷òé éáøù ,éøä
,å"ùøäåî éãéá åéäù íéðåëðä ì"æ é"øàä éáúë úà ìáé÷ àì õ"éøäîù äàøé ïééòîäå .å"ùøäåîì
éøôá úåøå÷îä ìë ááøòå çîö á÷òé éáø êøãá êìä [ùàøéôàô í"øäî] ÷äáåîä åãéîìú ,ïëìå
.íééç õò
[åéúåäâä íò ù"ùøä øôåñ] éøãò úåðååëä øòù ,[éøééöðô íééç éáø] ïùéä úåðåëä øòùá ,íðîà
äìôúä øòùë çñåðä ,ì"æ å"ùøäåîì ÷"éúë 1úåðååëä øòùå ,íäéðéîì é"úë úåðåëä øòù
.äìéçú ïéîéá øåù÷ì ùéù íéñøåâå ,ì"æ å"çøäåîì
àìå ïéîé ìòðî äìçú ìåòðéù ì"æø ù"î òãåð ,íéìòðîä úìéòð ïéðò :ãéîú úìåò øôñá ,íâ
ìù ìòðî øùå÷ ë"çàå ïéîé ìòðî øùå÷ ë"çàå ,åðøù÷é àìå ìàîù ìù ìåòðé ë"çàå åðøù÷é
ïéðòá äèîì ïééòå ìàîùä ìà åðúåð ïéîéä ë"çàå ïéîéá ììëð ìëäù ïéåëé ãéîúå (...) .ìàîù
.íéìòðîä úìéòð
.ì"æ é"øàä åáø íùá (çì"ã) äìôúä øòùá å"çøäåî ïåùì åæ
ç"òôá íâ êëå .[éùôð éáåù ñåôã] 'äåöîå ãéâð'å 'áäæ øæ' åéøôñá çîö á÷òé éáø íâ ñøåâ êëå
óåñá [åðøååéì ñåôã] ñ"ù éèå÷ìá íâå .øçùä úåëøá øòù ãéîú úìåòáå .â"ô äìôúä øòù
å"çøäåî ãéîìú ïäëä íééç éáøì [ø÷áá íãàä úâäðä] íééç øå÷îá íâ .'íé÷éãö úåçøåà' íùá
.ì"æ
éôì ,ïéîé øåù÷ì æàå ìàîù øåù÷ì ìàîù æàå ïéîé ìåòðì àéä äøùôä úòãù ,ñ"ùä çñåð óà
.ìàîù øåù÷é óåñáå ïéîé ïåùàø øåù÷ì ùé ì"æ é"øàä éøáã
ì"æ é"øàäù êë .øåù÷ìå ìåòðì äîá ììëá àãéô÷ ïéàù àéä ì"æ é"øàä úòã å"çøäåî éøáãî
ùéáìäì ùéù åøåáéã úðååë åæå .ãñç àåäù ,ïéîéá ìéçúäì ,åúøéù÷ ïéáì ìòðîä úìéòð ïéá øçá
.äìéçú ïéîéî ãéîú (íéãâá) íéìë

. 'é óã íåìù úáäà ñåôã ïùéä úåðååëä øôñì åúøòäá äâåää äòè äæáå 1

32

úåðååëä øòùá éåöîä éåâùä çñåðä ìò úåîìù úåøåúå úåðååë åãñéù íéìáå÷î úö÷ äðäå
:ñôãðä
107 óã à"ç óñëä úåãå÷ð ç"é úåà ëä"òù ìò øåàéá äòù äôé úåðååëä øòù ñåôã ìò åëîñù íéðåøçà íéìáå÷îä áåøå
ì"æ é"øàä úòã êåôä úåðåëð àì úåðååë åàéöåäå äòèåîä
.ìàîùá àìå ïéîéá íâ äìéçúá øåù÷ì ùàéäù úéúéîàä

33

‫אסור לאכול קודם התפלה והאוכל כאילו מעונן ומנחש כנזכר בזוהר‬
(ã"ô è"î øòù íééç õò) .‫ויקהל דף רט"ו‬
X‫ברור ומקורות‬Y

á ãåîò åèø óã ìä÷éå úùøô (úåîù) á êøë øäåæ
ïàî éàä äìîã àæøå äåî÷åà àø÷ éàä ,åððåòú àìå åùçðú àì íãä ìò åìëàú àì (è"é àø÷éå) áéúë øîàå çúô
ú÷ìñ àúîùð àéìéìáã ïéâá ,ïðåòîå ùçðîë åäéà ìé÷ù äéîã ìò (ìéëàã íã÷ à"ã) éìöéã àúåìö àìá ìéëàã
óúúùàì àìéç àåääá ùð øá øàúùàå äéì éæçúàã äîë ãçå ãç ìë äàìò àøé÷éã àæøá éîçîì (úçèúùàå)
àãúòúî àì àìéç àåääå àúåîã àîòè íéòè (ã"ëòå à"ñ) àã ìòå àôåâ àîéé÷úàì àîã åâ (èùôúàã à"ð)
àøçà àøèñã àðîé÷åà àäå éëã åäéà åàì ùð øá øòúà ãëå ,äéì àìá÷ìå àúîùðã àìéç àåää åâ àøòúàì
íéòè à"ð) àúééøåàá ùð øá ìãúùàã áâ ìò óàå ,àéîá éëãúàã ïåéë ,àúîùð àìá àîéé÷ã øúà ìò èéìù
ìãúùàã áâ ìò óà ùð øá øòúà ãëå àúîùð àìá àîéé÷ã øúà ìò èéìù àøçà àøèñã àúåîã àîòè
àéää ùôð éø÷àã éåãåçìá àîãã àìéç øá ð"áá äéá àèìù àìå äøúàá úîéé÷úà àì àúîùð àéää (àúééøåàá
àîãã àìéç àáùééúî ïéãë äéøàîã àðçìôã àúåìö ùð øá éìöé ãëå ,àðîé÷åà àäå øéãú àîãá àèùôúàã
êéøèöàã äîë äéøàî éî÷ íéìúùà ùð øá ïéãëå ,øúà àåää ìò àáùééúàå àúîùðã àìéç øáâúàå äéøúàá
êéøèöàã äîë äéîøâ íéà÷ ìåëéé àì ãò àúåìö éìöã ïàî àã ìòå ,àìéòì àúîùðã äìîã àæøå àúúì ùôð
àä äéøúà ìò àîã àáùééúàì äéúåìö éìö àì ãò ìéëà éàå ,êéøèöàã äîë äáúåî øúà ìò àúîùð à÷ìñå
éø÷à éàîà ,äùåã÷ã àøèñ àëàîìå àøçà øèñì à÷ìñì ùçðîã äéçøà åäéà àäã ïéâá ïðåòîå ùçðîë åäéà
åäéà àãå àøáâúàìå äéìéç àô÷úàì ùçð àåääá ìãúùàã ìò ùçðî àøèñ àåääá ìãúùàã àåää ùð øá
àøèñ àô÷úàì àåä êéøá àùãå÷ì äéì çìô àìå àîãã àìéç àåääì çìô éàä ïëå íéøçà íéäìàì çìôã ïàîë
.øäåæä ì"ëò .åëæá ìãúùà àìå äáåçá ìãúùàã ïðåòî ,äùåã÷ã àøèñ àúîùðã

åùôð áéùîå [úåöç ìù ïéðò ïéàå] äìéôúä íãå÷ ìëåàä íãàù ,ùåã÷ä øäåæä éøáãá øàåáî
,äìéôúä çåë íå÷îá à"ñä é"ò åôåâá åùôð áéùäì åúðååë éë ,ùçðîå ïðåòî àø÷ð àåä ,åôåâá
.áåà éùòîì áåø÷ àåäå
ìëåà ,êåôä àìà .äìéôú úøåîú äìéëà é"ò åùôð áéùî åðéàå ,áòø åà ùìçù éîá ïë ïéàù äî
:ì"æå èô ïîéñ ò"åùä ÷ñôù åîëå .ììôúäì [åùôð àìå] åúòã úà áùéì éãë
â óéòñ ò"åù
ìáà úåúùì àìå ìåëàì àìå .ç"é úìôú ììôúéù ãò êøãì êìéì åà åéëøöá ÷ñòúäì åì øåñà
.øúåî äàåôøì ïé÷ùîå íéìëåà ïëå .è"éå úáùá ïéáå ìåçá ïéá äìôú íãå÷ úåúùì øúåî íéî

34

ã óéòñ
ìà äöø íà åàì íàå ììôúé åúòã ïéåëì úìåëé åá ùé íà íéìåçä ììëá íä éøä ,áòøäå àîöä
.äúùéå ìëàéù ãò ììôúé
ä óéòñ
.÷éñôäì ö"àù à"éå .÷éñôäì êéøö øçùä úåìò íãå÷ ìåëàì ìéçúä íàå
äìéôúä ïîæ úòâäá àåä [øäåæä ô"ò ïéá äëìää ô"ò ïéá] äìéëà øåñéà ø÷éòù ïééöì ùéå
éøçà ,äìéìá ìåëàì äöåøå áòøù éîù ,àöîð .['ä óéòñá ò"åùä éøáãë êìéàå øçùä úåìòî]
åðéàå äìéôúä ïîæ òéâä àì ãåò ìë äøáò íåù øáåò åðéà ,[äìòîì øäåæä éøáã ïééò] íéãé úìéèð
ìéìá ìåëàìå úåúùì øúåî ,ïëìå .àìå åúòã áéùäì àìà òéáùäì úðî ìò äúåù åà ìëåà
.äìéôúä íãå÷å ãåîéìá ÷æçúäì éãë äúåùå ìëåà î"î ,äìéì åæù óà ,äáø àðòùåäå úåòåáù
,øçùä ãåîò éøçà úåúùì øåñéà íåù ïéà [äìòîì 'ä óéòñ] ò"åùä ÷ñô éøáã øåàìù ,ãåò
äìéëà ÷ø àéáî 'ä óéòñáù àìà ,ãçàë äéúùå äìéëà øéëæî ,åì íéîãå÷ä íéôéòñä ìëáù
.äìéôúä íãå÷ øçùä ãåîò éøçà óà úøúåî [ïééî õåç] äéúùù òîùî .øçùä úåìò íãå÷
:ì"æç éøáãá ïéçáäì ùéù àøîâá ïééòå
:á ãåîò èî óã úåëøá úëñîá øëæðë ãåçì äéúùå ãåçì äìéëàù .'à
åæ - úòáùå ,äìéëà åæ - úìëàå :øáñ øéàî éáø ,éâéìô éàø÷á àëä ,êåôéú àì íìåòì :øîà ééáà
.ë"ò .úéæëá äìéëàå ,äéúù
:à ãåîò åò óã àîåé úëñîá øëæåîë éîã äìéëàë äéúù .'á
úìëàå øîàðù - äìéëà ììëá àéäù äéúùì ïéðî :ùé÷ì ùéø øîàã .àéä äìéëà ììëá äéúù
.ë"ò .úìëàå äéì éø÷å àåä àøîç ùåøéú ,êøäöéå êùøéú êðâã øùòî êéäìà 'ä éðôì
äéúùä ïéàù ,øáãä ììë åðééä úåëøá úëñîá éë .éðùä úà ãçà íéøúåñ íðéà åìà íéøáã
äéúùá àìå ïééá à÷ååã ÷ñåò àîåé 'ñîá ,íðîà .äðéãî øîç åà íéî àéä äéúùå ,äìéëàë
êë .äðéãî øîç åà íéî úééúù ìò äãåòñ úåòéá÷ ïéà éë ,äìéëàë àéä ïéé úééúù ïëìå .úøçà
äãåòñ òåá÷ì øúåî ïéé úééúù ìò ,íðîà .[úååöîä øòù] íéî äãåòñä íãå÷ úåúùì ùéù
àåä ø÷éòù òîùî ,úôá äãåòñ òåá÷ì áåéç ïéà ïéãä ø÷éòîù ,íéøåôá ïééä äúùî ïéðò àéäå]
àéáä ò"åùä ïøîå ,ãòåñù íå÷îá àìà ùåãé÷ ïéàù [äãåòñ àìå ,äéúù ïåùìî äúùî íâ ,ïééä

35

,íéðåàâä ô"ò ò"åùä éøáãá øàåáî .ùåãé÷ úáåç éãé àöé ïéé úéòéáø äúåùäù íéðåàâä úòã
.úô úãåòñë äáåùç àéä ïéé úééúù ïëù
úðååë ô"ò ïéá ,øäåæä úðååë ô"ò ïéá ,íééç í'éäìà éøáã ì"æ å"çøäåî éøáãù ,øåîàä ìëî àöåé
úòãá 'úé åàøáì ììôúäì åúòã áùééì éãë ,øçùä ãåîò éøçà óà äéúù øåñéà ïéàù ,ò"åùä
[ò"åùä ïåùìë øçùä ãåîòî] äìéôúä ïîæ úîãå÷ä äìéëàá àåä øåñéàä ó÷åú ìëùå .äìåìö
åúòéáù á÷ò äìéôúá ìæìæì å"ç àìå ,äðååëá ììôúäì åôåâ è÷ùìå åúòã áùééì ãåò ìë
éãë åúòã áùééì ÷ø àìà ,äìéôúä íãå÷ ìåëàì øåñà ,ø÷éòä ììë .äñâå äøåñà äìéëàá
.ìåëàì àìå äìéôúä íãå÷ úåúùì ÷ø åéìò ìáé÷ ìàøùé íò øáë ,íðîà .äðååëá ììôúäì
.(úåøëù íøåâä äðéãî øëùå) ïéé õåç úøúåî äééúù ìëå

36

: ‫לברך להתעטף בטלית )גדול וקטן( קודם הברכה‬
X‫ברור ומקורות‬Y

à óéòñ ç ïîéñ úéöéö úåëìä íééç çøåà êåøò ïçìåù
.ãîåòî êøáéå úéöéöá óèòúé
ç ïîéñ íééç çøåà óñåé úéá
àîéé÷å òîùî øáòùì ìòã (:æ íéçñô) ïì àîéé÷ã ïåéëã äù÷ä ì"æ áäåáà é"øäî ìåãâä åðéáøå
'éñ) øåâàä áúë ïëå ìò åæ äåöî ìò êøáé êàéä ïúééùòì øáåò ïäéìò êøáî úåöîä ìëã (íù) ïì
òîùî ïëå óèòúäì ïè÷ úéìè ìò ïéëøáî ùéù (é 'éñ ì"éøäî 'åùú) ïéìåî é"øäî íùá (çë
úåáø äðäëå äëåñá áùéì åîë àéä äëøáä çñåð éë óåèéò åá ùé íà ùåçì ïéàå íééç çøåàá
áúëù äîî àåä óèòúäì ïè÷ úéìè ìò ïéëøáîù òîùî íééç çøåàáù áúëù äîå ì"ëò
.ë"ò:úéöéöá óèòúäì êøáéå 'åëå ãéî åùáìì ìåëé å÷åìçá úéöéö åì ùé íàù êåîñá
øçùä úìôú ÷øôá äðåé ø"ä áúë ïúééùòì øáåò êøáì êéøöù (:æ íéçñô) ïì àîéé÷ã â"òàå [...]
íéé÷î àåä åéìò íä ïéìéôúå úéöéöù ïîæ ìëù øçàîù êøãä úìôú éáâ (äòùî ä"ã :ë úåëøá)
íéé÷îù äî ïúééùòì øáåò éåä íå÷î ìëî øáòù äîî ïúééùòì øáåò åðéàù ô"òà äåöîä
.ë"ò :ë"çà
áåø åðéáä ïëå .ë"çà êøáìå íãå÷ óèòúäì ùéù ,(à"ñ ç"ñ) øåäèä åðçìåùá ïøî ÷ñô
ùåã÷ä é"øàä ÷ñô êëå .(øôåñ íééçä óëå äøåøá äðùî ïééò) ïøî èùô úà íéðåøçàä íé÷ñåôä
.ïìäì ïééò .êøáì æ"çàå åùàø óåèòì ìë íãå÷ ùéù ,äìôúä øòùá àáåîä
'ö úåîáéå èì äëåñ) úåôñåúäå (â"ä è"ô úåëøá) éîìùåøéä úòã úà åàéáä íé÷ñåôä øáëå
øåàäå ,(úéöéö úåëìäì 'â áéúð) ãòåî ìäåà ,('ç 'ñ) øåèä,(â"ì 'ñ â"ô äëåñ) ù"àøäå (à"ò
êøáî äéäå åá óèòúî í"øä äéä ïè÷ úéìèå" :ì"æå ãë ïîéñ òåøæ øåàä úåùøã ,â"éù 'ñ òåøæ
ä"îà 'ä äúà êåøá êøáîå úéöéöá óèòúîå ïæçä ãîåòå" :ì"æå ä ïîéñ åáìëä íâå ".óèòúäì
ìù åâäðî êëå ,'ã ïéðò 'ç ãåîò øùåéä è÷ì ,á"ì÷ 'ñ ïè÷ õ"áùú ."úéöéöá óèòúäì å"á÷à
øåæçîå ,æ"ë ïéùò â"îñ ,è"ë 'ñ øåâàä ïëå ,ã"ò áé"ò øùåä è÷ìá àáåîä âøåáðèåøî í"øäî
'ñ úéöéö úåëìä) ç÷åøä ìò íéðòùðä íéðåøçà íé÷ñåô ïééòå .é"÷ú ãñå è"ô ãñ ,'à ïîéñ éøèéåå

37

óèòúäì åúéìè ç÷åìùë" :àñù ïîéñ ç÷åøä ì"æå ,óèòúäì æàå êøáì ,úéìèá ÷éæçäì (àñù
."úéöéöá óèòúäì å"á÷à ä"î åðéäìà é"àá øîåà åá
úåøåãå" :ì"æå åîöò ç÷åøá ë"ùîî êåôä ,øåãéñä ìò ç÷åøä ùåøéôá òéôåî éë ,äù÷ íðîà
".'åëå ,óèòúäì ïéëøáî êë øçàå (...) ïéôèòúîùë ïéøîåà åéä íéðåùàøä
ë"çàå óèòúäì ìë íãå÷ ùéù (àöøú ïîéñ áìåì úåëìä - á"ç) ä"éáàøä éøáãá ùøåôî íâ
:ì"æå êøáì
éàäã à"áé åðéáø éôî éëãøî éáøá ÷çöé éáø éøåî ùøôî .ïúééùòì øáåò ïäéìò êøáî úåöîä ìë"
êøáì úåäù äá ùéù äåöî àéä íà ,äùòîä íéé÷îù äòùá êøáìî èòîì àá àì øáåò
ïéìèåð åéäù áìåì úìéèð éîð éà ,íåéä ìë (äá áùéì) äúåöîù úéöéö úåöî ïåâë ,äééùò úòùá
êéøö ïéàù .äáøä íäá àöåéëå ,íåéä ìë äá áùéì äúåöîù äëåñ úáéùé åà ,íåéä ìë åúåà
éðá áåø ïëå ,êøáì ìåëé óèòúîù äòùá åìéôàã ,óèòúðù íãå÷ äìçúá úéöéöä ìò êøáì
.íù ïééò ."ïéëøáî(å) ùàøä ìò çéðäìå óèòúäì ïéìéçúîù íéùåò íãà
íâ ."óèòúäì êøáì éãë ,äìéçúî åùàøá óèòúî êëì" :ì"æå é"÷ ïîéñ õðéî í"øäî ú"åù
àéä 'äëøá úòù'ù ùøôîå "ùàøä ìò åðôèòé äëøá úòùá" àéä åúòãù] ä"î 'ñ ïùãä úîåøú
'ñ) éøãðôìà ïøäà ãé ,(á"÷ñ â"îøú) æ"èä ,(íù) ò"åùä ,(íù) óñåé úéáä ,[óåèéòä úìçúä
.(à"ñ à"ç) éëãøî éøáã (å"ô 'ñ) á÷òé úéá ú"åù ,('ç
åà) åúéìèá äñëúîä' åñøéâ ñ"ùä óàå ,íéðåùàøä áåøù éøä ,ç÷åøä ïåùì èùô ìò åëîñ íàå
úà ùøôì ùé åà ,ïëìå .êøáìå óèòúäì ùé àîìò éìåëìå ,'úéöéöá óèòúäì êøáî (óèòúîä
ìåâðøúä ìå÷ òîùù éøçàù ,àøîâä èùôë íéøáåñ àúååáø êðä ìëù åà ,úøçà ç÷åøä éøáã
äñëúéùë ,íéðåùàøä áåø å÷éúòä ïëå ,àøîâä äëéùîîå ,äðéá éåëùì ïúåðä úëøá êøáé
.úéöéöá óèòúäì êøáé [åùàø]
éç ùéà ïá âä"øä åäéî' :ì"æå ('â úåà óåñ 'ç 'ñ) áúëù íéäåîú øôåñ íééçä óë ïåàâä éøáãå
(...) ãáìá êùàø åá óèòú äëøáä íåéñ øçà ì"æå áúë 'ä úåà úéùàøá 'ô 'à äðù 'äá å"øð
ì"æ é"øàä éøáã ô"ò íéìëåää õ"áëé ìà úéá éãéñç íðîà ,ì"ëò ì"æ é"øàä éøáã àìà åðì ïéàã
øòùá ù"åòéë ì"æ é"øàä éøáãá àéãäá ùøåôî äæ øáã ïéàã íåùî øåáéö éîìùä ù"îë íéâäåð
.íééçä óëä ì"ëò .'åëå úåðååëä
.ìåãâ àìå ïè÷ úéìè ìò àìà ìç äæ ïéàù ì"æ é"øàä éøáãî ÷ééãì øùôà ,íðîà
ë"çàå úéöéöá óèòúäì êøáîå åùàø [ïè÷ úéìè] åá óèòî äéä'' :ãéîú úìåò ïåùì äðäå
ïéâäåðù åîëå íéìàòîùé úôéèòë äéäúù êéøö óåèéòä ïôåà äðäå [...]'åëå åùàø ìòî åèîåù

38

áéáñ úéìèä ìù éðùä äö÷ íéëøåëå úéìèá íùàø íéôèòî íäù íéáøòúñåîäå æðëùà éðá
úéìèá ïéá àåä äæ ïéðòå .ä"á åúðååë àøáðù åîëå 'à ãöì íìåë úåéöéöä íéøéæçîå íøàåöå íðåøâ
.ì"ëò .ïè÷ úéìèá ïéáå ìåãâ
úéìèä ïéðòáå" :ì"æå ì"÷åöæ å"çøäåîì ÷"éúë (à"è ã"é óã ) äìôúä øòùá ùøåôî ïåùì ãåò
ùáåì äéäùë [ì"æ é"øàä] ì"æ éøåî ìáà. ïè÷ úéìèá ë"ùî ùàøä úôéèò ïéðò òãåð ìåãâä
âäåð äéä ,äæá àöåéëå õçøîä úéáîå äìéáèä úéáî åà õçøîä úéáî àöåé äéäùë íåéá ïè÷ úéìè
ñéðëîå åùàø ìòî åèîåù äéä ë"çàå úéöéöá óèòúäì êøáîå ùîî åùàø úà åá óèòì
íäøáà éáø øä"âä íâå .ì"ëò ."åúùéáì êøãë åôåâ ìò äèîì åéôéúë éðù ìò åãéøåîå åëåúá åùàø
."êøáúù íãå÷ úéöéöä ùáìúúù úòáå" :áúåë (éðù ïåîéø) áùåç äùòî åøôñá ì"÷åöæ éàìåæà
äðùî ïééò íéðåøçàä ìë úðáäë) à"ñ 'ç 'ñ ò"åùáå å"çøäåîì é"úë äìôúä øòùá ùøåôîù êë
ùéù (åèåùôë åúåà åðéáä î"î ,ò"åùä ïøî íò åîéëñä àìù óàù øôåñ íééçä óëå äøåøá
.â"ñ ç"ñ àðøàîå÷ øåäèä ïçìåùá àåä êëå .êøáì æ"çàå óèòúäì ìë íãå÷
? ò"åùä ïøî éøáãë ,ãåòå ,ì"æ é"øàä éøáãá ùøåôî øå÷î ïéàù øîåì êéàå
øáåò) äæ ïéã àéáä ,ò"åùä ïøîù éøä ,'ïúééùòì øáåò' ïéðòá íéðåøçà íé÷ñåô åáøäù äîå
úìéèð ïéãá øåäèä åðçìåù úìçúäî àéáä àì òåãîå (ïéìéôú úåëìä) ä"ë ïîéñá ÷ø (ïúééùòç
? úéöéö ïéãá åà íéãé
(à"èéìù óñåé ãåã áøì) óñåé úåøöåà áøä úìàù ,éúòã øöå÷î éúðáä àì ,áúåëä ïè÷ä éðàå
äîá í"áîøä éøáãá øàáúð àìù (ç"ä â"ô úéöéö úåëìä) í"áîøä ïåùìá ÷ôúñäù à"ë 'ñ
äðéà úàæ äìàùå .çéðéù éøçà åà åùàø ìò úéìèä çéðéù íãå÷ ,óèòúéù íãå÷ êøáîù áúëù
:í"áîøä ì"æå óåèéòä íãå÷ êëøáì ùéù øåøá ,í"áîøäì éë ,äëøáä àìå ,óåèéòä ïôåàá àìà
äðùî óñëä ïééòå .í"áîøä ì"ëò .óèòúéù íãå÷ äéìò êøáî íåéá äá óèòúîù ïîæ ìëå
ìëáå .úåëéøàá íù ïééò ,ïúééùòì øáåò : "óèòúéù íãå÷ äéìò êøáî" í"áîøä éøáã ùøéôù
ùç àìù ,òîùî .äôéèòä íãå÷ êøáì ùéù í"áîøä éøáã àéáä àì óñåé úéáä åðéáø ,úàæ
ïåùì èùôë ,óåèéòä úòùá åà éøçà àìà ,óåèéòä íãå÷ êøáì åéìò íéðåçäå í"áîøä úòãì
.êë åèð÷ù íéðåùàøä øàùå éîìùåøéä

:íåëéñ
ùé ,ãáìá ùàøä óåèéò øçà ïëìå ,ïè÷ úéìèë ìåãâ úéìè úôéèò ïôåà ,ïë íà
.íäì øîàé ùåã÷ ,ì"æ é"øàäå ò"åùä éøáãë óåâä øàù ìò åèîåùì æàå êøáì

39

‫גם הטלית הקטן היה לובשו למטה משאר מלבושיו על גם חלוקו שלא‬
‫כדעת המתייהרים ללובשו על כל בגדיו וטעות גמור בידם הפך האמת‬
‫ "ולכן הוא נלבש על החלוק מתחת המלבושים שלא כאותם הנוהגים ללובשו על‬:(‫)ד"יד‬
(‫המלבושים וטעות הוא בידם" )ד"מג‬
X‫ברור ומקורות‬Y

:íéãâáä úçú ïè÷ úéìè úùéáì'. à
.úåöîä øåëæéå åäàøé ãéîúù éãë åéãâá ìò åùáåìì, ïè÷ úéìè úåöî ø÷éò : àé"ñ ç"ñ ò"åù
.íéùåáìîä ìò åùáåìì ïåëðå :à"ñ ãë' ñ ò"åù
úéáá, äðäå .íéãâáä ìò ïè÷ úéìè ùåáìì ùéù ÷ñô àìå ïéãä ø÷éò ô"ò äðéà ò"åùä ïøî ïåùì
[øåèä]øîàù äîî ìáà åéãâá úçú åùáìì ïè÷ úéìè êøãù äàøð: àé"ñ' ç' ñá àéáî ïøî, óñåé
úéìè úåöî ø÷éòù äàøð" ,êéøö òâø ìëáå äòù ìëáå úåöîä úøéëæ ìò äúåöî ø÷éò éë ãë 'ñá
.óñåé úéáä ì"ëò. à"áèéøä íùá óñåé é÷åîéð ë"ëå äåöîä øåëæéå åäàøé ãéîúù éãë åùáìì ïè÷
åðçìåùá àéáä êëå ,à"áèéøä úòãì ùçù àìà ,íéãâá úçú ùåáìì àéä óñåé úéáä úòã ,ïë íà
úéìè ùåáìì áééç àìù êë .'ïåëð' ïåùìá øæçå åéãâá ìò ïè÷ úéìè ùåáìì äåöîä ø÷éòù øåäèä
úéìèä íâ" :äìôúä øòù ì"æå àìà ,ïøî ãâð àöé àìù ì"æ é"øàä éøáã ïáåî åéùëò .åéãâá ìò ïè÷
åéãâá ìë ìò åùáåìì íéøäééúîä úòãë àìù å÷åìç â"ò åéùåáìî øàùî äèîì åùáåì äéä ïè÷
ùøôî å÷åìç â"ò äìôúä øòùá å"çøäåî áúëù äî .ì"ëò ."úîàä êôä íãéá øåîâ úåòèå
.óåâä ìòù ãâáä àåä ÷åìçäù ,úáù éãâá úáù áøò ïéðòá
:íéøåøéá äîë äðäå
.ïåëð ïåùìá àìà ,íéãâá ìòî ïè÷ úéìè ùåáìì ÷ñô àì ò"åùäíé÷ñåô ìò úåéììëá øáéã àìà úåîå÷î äîëá åîë ò"åùä ìò ÷ìç àì ì"æ é"øàä.íéøçà
ì"æ é"øàä úòãì ÷åìçä ìòî íéãâáä úçú ïè÷ úéìèä úà ùåáìì ùéò"åùä úòãì íéãâáä ìò ïè÷ úéìèä úà ùåáìì ïåëðåà 'èñåå'ä úçú úéìèä ùåáìì ,ì"æ é"øàä ô"ò ò"åùä úòã úðáä àéä à"òéæ è"ùòáä úòã.ïåéìòä ìéòîä

40

:‫ציציות הטלית קטן‬
X‫ברור ומקורות‬Y

àô÷ðä äî :àéä ,íñéðëäì åà ãâáì õåçî úåéöéöä úà àéöåäì íà äìåòä äðåùàøä äìàùä1.
ìù õîå÷ ìò íéøáãî àìå] åâäð êëù, åéúåáà âäðîá êéùîäì äöåø íãà íà, éøä éë .àðéî
ïåîä øàù àìå ïè÷ úéìè íéùáåì íãáì åéäù à"òéæ å÷åøî éîëçå éðáø úàîâåã .íéîëç éãéîìú
ç"ú úà úåëçì ïéàå. ïè÷ úéìè íéùáåì ììëá åéä àì åìàù, åéúåáà âäðî äæá ïéà, äðäå. íòä
úáùá íéðáì íéãâá ùåáìì åîë, íòä áåøì åøéúä ïðáøù äø÷îá àìà, åæî äìåãâ àøäåé ïéàù
åîë ïéòéðöîì ÷ø àìå" íãà ìëì "äàøåä àéäù å"çøäåîì äìôúä øòùá ùøåôî êëù, ùãå÷
'ç ç"ú ãçàî éúìá÷ù, äéñéðåèá íâäðî äéä êë àì, íðîà .íçøé 'ä, ÷ô÷åôî øôñ åúåà áúëù
éðáø ùàøå ñéðåè ã"áàø ø"øäåîëî åìù äìéî úéøáá ïè÷ úéìè ìáé÷ åîöòù, å"öé ìäåîä ïåéö
àéáäì úéøáå úéøá ìëì âäåð äéä êëå, ì"öæ 2ïåúéæ ìàøùé éáø äðù äàî éðôìî äéñéðåè éîëçå
íâ íéàöîðù (ìééèðã) íéøëð éãâá ùéáìäì àìå, äìéîä úòùá åäåùéáìéù ïè÷ úéìè ÷åðéúì
åà, ùøåôî âäðî åéúåáàì ïéà íàå .åãéá úåùøä [íéàøåð íéîéá íéùáåìù ì'èé÷ä ìù ãçà âåñá
àìù ãåò ìë âåäðì øúåî, âåäðì äöåø àåä ïëå, éøå÷îä âäðîî åðù åéúåáàå ìáé÷ù åà, ìáé÷ àìù
ìë éúô÷ùä íøæ éôì êìé äîì, åéúåáà âäðî íåù åì ïéàå, äáåùúá øæçù éî, ãåòå .úååöî ìèáî
, åðåöø ãâðë ùáìé åà ? ïè÷ úéìè úùéáì úååöî úà ìèáé å"çå, äáåùúá øåæçì êéùîé àìå àåäù
?äáåùúá øåæçì åúåà óçãù ïåöø åúåà
ïøî ,úàæ ìëáù íéðòåèä ç"úî äîë ùé. åéãâá ìò ïè÷ úéìè ùåáìì ïåëð ò"åùä úòãì .2.
øøâì ïéàù ÷ñåô ò"åùä êéà :àéä äìàùäå. õåçáî úåéöéöä úà àéöåäì ùøåôîá áúë àì ò"åùä
?íéðôá íä íà íøøâì êéàå. ùøì âòåì íåùî íéúî éøá÷ ìò úåéöéöä úà
ìòî ïè÷ úéìè íéùáåì åéäù óà [àîëåà àîéìâ" ñ"ùä éøáãë] ìéòî äéä ç"úä áåøì .3.
íéøçåùî åéä ,äîéìâä úçú úåñåëî åéä úåéöéöä óàù àöîð. äîéìâä ìòî àì éàãåå, íéãâáä
.'åúåà íúéàøå' ÷åñôä éøáã íéé÷ìå íäá ìëúñäì ìåëé ç"úä äéä úò ìëáù ïôåàá

åúåà åîéø àìà ììëá ïë åðéàå .úéñøå÷éôàä ALLIANCE 'ñðàéìàä' úòåðú úà ìáé÷ù ø÷ù úåãò åéìò äàöéå 2
.å"öé ìàéøæ 'ç åéãéîãìú ãéîìúî 'àî éúìá÷ êëå .äàîåèá íëøãë

41

ïè÷ úéìèä ïäù òîùî [óøåçä úðåòáî õåç] äîéìâ íäì äéä àì íòä ïåîä áåøì, íðîà .4.
úåøåãä úãéøé ÷ø .íúåà úåááñîä úåîåàä âòìå ãçôî àì íà ,õåçáî úåìåâî åéä úåéöéöä ïäå
.úåøö÷ úôéìç ùåáìì íéãåäéì äîøâ íéðåøçàä
äàî éðôìî ùãç âäðî àåäå íìåòä âäðîë íéøö÷ íéãâá íéùáåì úååöî éøîåùä áåø ,íåéë .5.
úà åùáëù íéàôåøéà íééåâ é"ò àìà íéãøôñä áø÷á ñðëð àì äøö÷ äôéìç ãâáå [êøòá] äðù
ïåôöå íéøöî, àîâøåú àéä ïàîåèåà úåëìî, ïåðáì, ìàøùé õøà åîë] íéãåäéä áùåî íå÷î
é÷éãöå éîëç áåøìå ,äëåøà äøåçù äîéìâ åì äéäù à"òéæ ùéà ïåæçä ìò øîàð äîå [à÷éøôà
? íäéúåáàë åùáì ùãå÷ä õøàá åìéôàù ,íéãøôñä
ïéãù, éøä. èåùô àåäå .ì"æ é"øàä ïøî úòã ïéáå ò"åùä ïøî úòã ïéá, õåçá úåéöéöä àéöåäì ùé
?úåøá÷ ìò åøøâé ïéà, àì íàù, úåìåâî åéúåéöéöù åçøåë ìò, ïéîìò úéáá ñðëðù éîì ùøì âòåì
åéäéù êéøö ,î"îù. àéù÷ àì, ìéòîä åà ïåéìòä ãâáä úçúî íéëåøà íäù ãéâäì àá äúà íàå
øçà íå÷îá áéçøà ä"òáå .øøâé ïåéìòä ãâáä åà ìéòîä, àì íàå. úåøá÷ä ìò øøâéäì éãë íéìåâî
.ãòåîì ïåæç ãåòå

42

:(â"ã äìôúä øòù) ‫סדר עטיפת הטלית גדול‬
X‫ברור ומקורות‬Y

‫מחזרים ב' הציציות שבצד ימין אל צד שמאל באופן שיתחברו שם בצד השמאל מאחוריו‬
‫( וטוב ונכון לעשות כך ולפחות‬...) ‫כל הד' ציציות ויהיו תלויין מאחוריו הצד שמאל‬
‫יתעטף כך כדי שיעור הליכת ארבע אמות בעת שמתעטף בציצית ואח"כ יסיר העיטוף‬
‫ "ולכן כשמתעטף‬ì"æ å"çøäî áúåë 'æ óãá íðîà .‫ וכך היה מנהגו של מורי ז"ל‬, ‫מעל צווארו‬
‫האדם בטלית צריך שיאחוז בצד הימיני של הטלית בשתי הציציות שבו וישליכם לצד‬
‫( ושתי הציציות האחרים השמאלים‬...) ‫שמאל סביב גרונו על הכתף השמאלי לאחור‬
."‫ישארו תלויים דרך פניו של אדם ולא באחור‬
:ãéîú úìåò ïåùì äæå
íéáøòúñåîäå æðëùà éðá ïéâäåðù åîëå íéìàòîùé úôéèòë äéäúù êéøö óåèéòä ïôåà äðäå
íéøéæçîå ,íøàåöå íðåøâ áéáñ ìò úéìèä ìù éðùä äö÷ íéëøåëå úéìèá íùàø íéôèòî íäù
.ä"á åúðååë úà øàáðù åîëå 'à ãöì íìë úåéöéöä
úåéöéöä êåøëì êéøöù å"ë óã úåðåë øôñá áåúëù äîî ùøåôî øúåé äô :äâä çîö á÷òé éáø
ìåãâ úéìèá ïéá àåä äæ ïéðòå .íéæðëùàä âäðîë åäæå ,äô 'æðë øàåöä áéáñ úéìèä êåøëé ë"çàå
éúìá íãà éðá øàù âäðîë åðøéæçå ë"çàå úåîà 'ã êåìéä éãë ääùéå ïéúîéå .ïè÷ úéìèá ïéáå
.ë"ò .øàåöä úôéèò
éãë [...] ìàîù ãöá åéøåçàî úåéöéö 'ãä ìë øáçì ùé ,ì"æ å"çøäåî ïåùìî ,áúåëä éðà ã"ðòìå
ìò ïéîéä úåéöéö 'á êéìùäì åì ùé ,óåèéòä úëøá úòùá ,íðîà ,úåîà òáøà úëéìä øåòéù
.äîéã÷ ìàîùî úåéöéö 'á øéàùäìå éìàîùä åôúë

43

‫אין קדושה חלה על הטלית כמו התפילין אבל הציציות הנמשכין‬
‫ויוצאין מן הטלית הזה יש לנו בהם יותר השגה ולכך נקרא תשמישי‬
:(‫מצוה שאינן נזרקין כמשז"ל )ד"ה‬
X‫ברור ומקורות‬Y

:à óéòñ àë ïîéñ úéöéö úåëìä êåøò ïçìåù
íäù ïîæ ìë ìáà äùåã÷ äôåâá ïéàù äåöî àéäù éðôî äôùàì ï÷øæì ìåëé å÷ñôðù úéöéö éèåç
.äåöî éåæá íåùî äæá àöåéëå øáã íåù íäá øåù÷ì ïåâë íäá ùîúùäì øåñà úéìèá íéòåá÷
.ë"ò
á óéòñ
íúåà ãçééì àìå íäá åîöò çð÷ì øúåî åðéàå íäî åîöò ìãåá íãà åìáù äåöî ìù úåúéìè
.ë"ò .íéìë íäå ï÷øåæ àìà äðåâîä ùéîùúì
úåéöéöä ú÷éøæá øåñéà ùé ,ì"æ é"øàä éôìù êë .ïéðòá ä÷åìç ò"åùäå ì"æ é"øàä úòã ,äøåàëì
.úéìèì íéøåù÷ ïééãòù ïéá åà ,úéìèä ïî å÷ñôðù ïéá äôùàì
åá ùéù úéìèá ïéá ,íìåà .å÷øåæì øúåî ,úåéöéö äá ïéàù úéìèù ,ì"æ é"øàä éøáãî òîùî
.äæá äåöî éùéîùú ïåéæéá ùéå ï÷øåæì ïéà ,íîöò úåéöéöá ïéá úåéöéö
ìò íúåà øåøâì íâ ,æàå ,ïåéæéáá úéöéöä éèåçá âåäðì øåñà ,ò"åùä ïøîå ì"æ é"øàä úòãìù éøä
.äôöøä
.ïè÷ úéìèá àñëä úéáì ñðëéäì øúåî ì"æ é"øàä úòãì íà áùééì ùéå
.åéìò êøáîå äìéáèä úéáá ïè÷ úéìèá åùàø óèòî äéäù ,ì"æ åáø ìò ãéòî å"çøäåî ,éøäù
àöîð .êøáì øîåçå ì÷ ,øáãì åìéôà øåñàù íå÷î ,äìéáèä úéá êåúá êøáî äéä àìù éàãåå
äéä àì ùåã÷ä é"øàä ,éøäù ,äåå÷îä éîî íéìåòùë ãéî ïè÷ úåìè íéùáåìä ìò äçëåú íâ
äéäù ,íéãîì íéàöîð .øáã úååøò ìù ÷ôñ äéä íà ,ì"æ å"çøäåî ãéòîë åúéìè ìò êøáî
.ïè÷ úéìè ùáåìå êøáî æàå [íééñðëîå äðåéìò äéôåâ ,åðúôå÷úá] å÷åìç úà ìë íãå÷ ùáåì
ùé éøäù ,úåìåâî úåéöéöá óðåèî íå÷îì ñðëéäì øùôà éàù øåøá ,ì"æ å"çøäåî éøáãî ,î"îå
.ì"æ åáø úòãë íäá äùåã÷

44

úà ãéøåäì åà úåìåâî úåéöéöá àñëä úéáì ñðëéäì íãàì ïéà ,ì"æ åáø ô"ò å"çøäåî éøáã éôìå
:äìôúä øòù ïåùìë ñðëéù íãå÷ åéìòî äðè÷ä åúéìè

‫ אמנם אין זה אלא בטלית‬.‫עוד דע כי לילה לאו זמן ציצית הוא כנזכר בגמרא‬
.‫גדולה שמתעטפין בו בשעת התפלה אבל ציצית אינו מתבטל כלל לעולם‬
.(â"ö÷ã)

.äìéáèä úéáì åà õçøîä úéáì ñðëðùë ÷ø àìà ïè÷ úéìèä úà àéöåäì ïéàù äæî øàåáî
.íéìåâî íä íà ïè÷ä åúéìèå åéúåéöéö úà øéúñé ,àñëä úéááå
.äæ ïáäå .åéúåéöéöå åúéìè èøôáå úåéç íò åéãâá åéä à"òéæ è"ùòá é"øìù ãåñä äæå

‫שיעור הטלית שיכסה ראשו ורובו ולא יותר ושיעור זה הוא עד מקום‬
:(‫( ואין אנו חוששין אל הטלית שיכסה למטה מן החזה)ד"ו‬...) ‫החזה‬
X‫ברור ומקורות‬Y

à óéòñ æè ïîéñ ò"åù
åãáì êìäúîä ïè÷ ìù åáåøå åùàø áçåøáå êøåàá äá äñëúéù ,úéöéöá áééçù úéìè øåòéù
÷åùì åá àöåéå éàøò íéîòô åùáåì ìåãâäùë à÷åãå .úéöéöá áééç æàå :äâä .åøîåùì øçà êéøö åðéàå ÷åùá
.ì"ëò .(ç"éøäî íùáå áéáç ïá íùá é"á)
.ïéãë úéìèä úà ùáåì åðéàù àöåéå ,ììôúîä áâá ìåôéú àì ìåãâ úéìèäù øäæéì ùé ,íðîà
éî ìò íäì ùé òîùîù ,øúåé àìå áâä éöç ãò íéôèòúîù åìàì äìåãâ úåëæ óë ïë íâ àåäå
.êåîñì

45

‫אין להטיל ציציות בטלית עד שירחיק ג' אצבעות בלבד מסיום שפת‬
:(‫הטלית כלפי מעלה )ד"ז‬
X‫ברור ומקורות‬Y

è"ñ à"é 'ñ êåøò ïçìåù
øåòéùëî äèîì àìå óðë àø÷ð åðéàù éðôî úåòáöà 'âî äìòîì àì úéìèä êøåàá á÷ð äùòé
äéä ìãåâ øù÷ àìîî äèîì åéä íàå óðëä ìò øîàðù íåùî ïøåôéöä ãò ìãåâ øù÷î ùéù
.(é"á) ïø÷ä ïî ïåñëìàá àìå ,øùåéá äæ ïéããåîå :äâä .óðëä úçú

:(‫צריך שיהיו החוטים כפולים ושזורים ודבר זה הוא חובה לעיכובא )ד"יב‬
X‫ברור ומקורות‬Y

á óéòñ àé ïîéñ úéöéö úåëìä íééç çøåà êåøò ïçìåù
:äâä .øùë ù"àøäìå ìåñô í"áîøäì íîùì äùòéù øîåàå åáâ ìò ãîåò ìàøùéå éøëð ïàååè
ïéëéøöå .äøåú øôñå ïéìôú éáâ à"òø 'éñ ã"éáå 'è óéòñ á"ì ïîéñ ïî÷ì àúéàãëå ,èòî ìàøùéä òééñéù ïéâäåðå
.ïîùì ïéøåæù åéäéùå ,äøéæù

â óéòñ

áåè äìçúëìå :äâä .äáéðò éãë øåæùá øééúùéù àåäå .íéøùë æ"è åùòðå ïúøéæùî å÷øôúð íà
.(ç÷åøä íùá é"á) äæ ïîéñá ã"é óéòñá ïî÷ìãë ,äèîì ïéèåçä øåù÷ì

,‫בזמן הזה שאין לנו תכלת אין התכלת מעכב את הלבן כנז' במשנה‬
:(‫והלבן לבדו הוא מצוה גמורה מן התורה )ד"יב‬
X‫ברור ומקורות‬Y

ïøî éøáã ïééòå .áëòî åðéàå ,åãéá úåùøä ,åúéìèá úìëú éåîã úåéöéö ìéèäì äöåøäù òîùî
à"é :ä"ñ è"ñ ò"åù ïåùì äæå òáö åúåàî úåéäì íéëéøö úåéöéöäå úéìèä ,äìéçúëìîù ò"åùä
úåùòì ïéâäåð ïéà íéæðëùàäå :äâä .ïë íéâäåð íé÷ã÷ãîäå ,úéìèä òáöî úéöéöä úåùòì êéøöù
.úåðùì ïéàå ,íéòåáö íéãâáá óà ,íéðáì ÷ø úéöéöä

46

‫אין להקפיד להניח סימן בטלית לשים תמיד צד א' של הטלית על‬
:(‫הראש כמו שנוהגין האשכנזים ומנהג זה הוא טעות )ד"ח‬
X‫ברור ומקורות‬Y

é"øàä éøáã ììëá àéáä àìå ,['ä úåà á"òã à"çá] ì"æ 'äøåú ìàøùé âäðî' ìòá úö÷ áéçøä
é"øàä éøáã ïëåú úà àéáä àìå úåðååëä øòù ïåùì úà øöé÷ ,ô"ãå è"òã øåáéö éîìùá íâ .ì"æ
.ì"æ
:íäî äîë äðäå ,ïåëðä å"çøäåî çñåð úà åàéáä àì íé÷ñåôä áåø ,ä÷éãáä éøçà
íé÷úåò ,úåøééð ø"úäî àåäù] úåðååëä øãñ çñåð úà åàéáä [ò"åùì 'ç 'ñ] áèéä øàááå à"îá
'øãñ' íéàø÷ðå ,éåàøë íúåà êøò àìù éåìä ïéîéðá éáøì åøñîðå äìç å"çøäåîùë ìæâ ùùçá
éáøì áäæ øæá ,íéîùä ïî íçìá ,äååöîå ãéâðá íâ êëå ,[ãåàî íéøñçå íéòèåî íäå ,úåðååëä
íééç çåøá ïééò äùåã÷ä øòù úà èèöîä] é'âàìô íééç éáøë íéðåøçàä éøôñá óàå ,çîö á÷òé
,ñçå äìéìç ì"æ åáø éøáã øåúñì àá àì å"çøäåîù ,÷ééã àì àìà ,ú"ëîçîå .'åðùéáìéå' â"ñ
úéìèä ïåéìòä ãö úà øáë åòá÷ ,ãáòéãá íäùë ,íé÷ìèéàäå íéæðëùàä âäðî úà áùééî àìà
ãö òåá÷ì ïéà ììëáù ,ì"æ é"øàä éøáãì äîåã åðéàù äî .ïåúçú ãöì åëôåäì àì ,åá óèòúäì
äðùîë åà [å"çøäåî úòãì ìàøùéì íäì çðä ,ïëìå .äøèò åà ïîéñ é"ò úéìèá ïåéìò åà ïåúçú
äéä àìù ì"æ éøåîì éúéàø" :àåäå ïåëð àì çñåð åèèéö àúååáø åìà ìë .øôåñ íééçä óëå äøåøá
àì ì"æ éøåîå íãà éðá äáøä íéâäåðù åîë ùàøä ìò úéìèä ìù ãçà ãö ãéîú íéùì ãéô÷î
."äæá ììë ãéô÷î äéä
äæá ùåçì ïéà íâ" :àåä íéñôãåîä úåðååëä øòùå ãéîú úìåòå ,íééç õò éøôä çñåð óàå
éøáã ø÷éò ".åùàø ìò àåää ãöä çéðé ãéîúù éãë ,úéìèì ïîéñ úåùòì íéæðëùàä ïéâäåðù
øòù çñåðë àìãå "úåòè àåä äæ âäðîå" :äìôúä øòù çñåðá ÷ø àöîðå ,òéøëî ì"æ é"øàä
ì"æ å"ùøäåîì é"úë úåðååëä øòùì éøå÷îä çñåð ,íðîà ."ùøåù ïéà äæ âäðîìå" ñøâù úåðååëä
éúéîà çñåð åúåà é"ò ,éìåàå .'úåòè àåä äæ âäðî'ù ,äìôúä øòù çñåðë àåä ,ãé éáúë áåøå
íúåà ìò äåîúì ùé] úåòè âäðî åúåà íéáæåò åìà ìë åéä ,äìôú øòùá ìàèéåå íééç éáø ìù
.[áäæå óñëá íúøèò åøéãàäå íéðåøçà ìò åëîñ ,ì"æ é"øàä éøáã êôéä åëìäù íéáåùç íéðáø
,íéæðëùàä úãòì åà íéãøôñä úãòì íéøåù÷ íðéà ì"æ é"øàä éøáãù ,äéåìâ äçëåä àéäå
åäéìàî ìáé÷ù úîàä êøãî äðåù àéäù óà ,äãò äúåà çñåð åà âäðî úà øîùî íòôù
.åìèáì ùéù òîùîå ,úåòè àåä âäðî åà ïéã åúåàù øéäæî ,íòôå ,ì"æ àéáðä

47

‫ענין עשיית הציצית כפי מנהג מורי ז"ל )ד"יד(‪:‬‬
‫‪Y‬ברור ומקורות‪X‬‬

‫"הנה הציצית צריך לעשותו שליש א' גדיל ושני שליש ענף )‪ (...‬והגדיל יעשה על דרך זה‪:‬‬
‫שיעשנו חוליות חוליות כל חוליא מן ג' כריכות‪ ,‬ובתחלה יקשור שני קשרים סמוך אל‬
‫הכנף‪ ,‬ובאריגה הראשונה הסמוכה אל כנף הטלית יעשה ז' כריכות‪ ,‬ויקשור שני קשרים‬
‫אחרים‪ .‬ויעשה אריגה שנית מן ח' כריכות ויקשור שני קשרים‪ .‬ויארוג בשלישית י"א‬
‫כריכות ויקשור שני קשרים‪ .‬ויארוג ברביעית י"ג כריכות‪ ,‬ויקשור שני קשרים‪ .‬והרי הם‬
‫ט"ל כריכות כמנין ט"ל אותיות דאהי"ה דההי"ן כנ"ל וכמספר ה' אחד‪.‬‬
‫ובענין קשירת ראשים של כל חוט וחוט של הציצית כדי שלא יתקלקלו ויתפרדו‬
‫משזירתם‪ ,‬ראיתי למורי ע"ה שלא היה מוחה בזה אף כי יש מפקפקים ואדרבה נ"ל שהוא‬
‫היה חפץ בקשירת ראשיהם‪.ì"ëò ".‬‬
‫‪úìèä úøçîì øåù÷ì à"îä úòãì ùùåç äéäù ,à"òéæ è"ùòá é"ø éøáãì ùåçì áåè ,íðîàå‬‬
‫‪.íåé åúåàá àìå ,úéìèá úåéöéö‬‬

‫"גם ראיתי למורי ז"ל שבציצית קטן היה עושה שני נקבים סמוכים זה‬
‫לזה כעין נקודת צירי בכל כנף וכנף מד' כנפות הטלית‪ ,‬והיה מוציא חוטי‬
‫הציציות דרך שתי הנקבים ההם באופן שהיו שתי קצוות חוטי הציציות‬
‫מתגלים בצד א' החיצון‪ ,‬וסברא זו נמצאת בספר האגור‪ ,‬אבל לא היה‬
‫מורי ז"ל עושה כן אלא בציצית קטן ולא בגדול‪".‬‬
‫‪Y‬ברור ומקורות‪X‬‬

‫‪.ùåã÷ä é"øàäå øåâàä úòãë ïè÷ úéìèá íéáå÷ð 'á áå÷ðì ,à"òéæ áåè ù"áéøä åðéáø âäð íâ êë‬‬
‫‪.'é úåà â"ù ñçðô éøîà ïééò‬‬

‫‪48‬‬

äæá âäåð äéä àìù ,å"çøäåî åéáà ìò ìàèéå ìàåîù éáø ['å ùåøã úåðååëä øòù] ãéòî ,íìåà
éëðà íâ ïëìå ïè÷ úéöéöá åìéôà ïë úåùòì ì"æ éøåîì éúéàø àì" :å"ùøäåî ì"æå ì"æ é"øàä åáøë
."êë úåùòì éúâäð àì
ïéçáä ìàèéåå íééç éáøù ,êëá åàøù íðùé .ì"æ áøä âäðî íéé÷ àì å"çøäåî äîì ìåàùì ùéå
øåãéñá àáåî ,íðîà .ì"æ àéáðä åäéìà ô"ò åáø éâäðî ïéáì ì"æ åáø úòã ô"ò íéâäðî ïéá
ïçìåù ìò íéîçì á"éá ãéô÷ä àì íééç éáøù [íåìù úáäà úáéùé àúëìäã àáéìà] é"úë å"ùøäåî
ïåéò êéøöå .øäåæä úòãë úåìç 'ãá ÷ôúñäå ,íéé÷ì äîá äéäù óà ,ì"æ é"øàä åáø éøáãë úáù
äéé÷ð úìåñ åðì øñîå ,÷äáåîä åãéîìú àåäù óà ,ì"æ åáøë ÷åéãá äùò àì å"çøäåî äîì
úåðåéæçä øôñá ïééòå .÷ôñ íåù éìá íéøçàä úåøå÷î ìëî øçáðä àåäå ,ì"æ é"øàä úøåúî
.[úøãåäîä éùôð éáåù àøåãäî]

49

:(‫כתיבת התפילין )ד"טז עד דף כ"ו‬
X‫ברור ומקורות‬Y

:äìôúä øòùá å"çøäåî ïåùì
úåøåù 'æ 'æ úåáúëð ãé ìù úåéùøôå ,äùøôå äùøô ìëá úåøåù 'ã 'ã íéáúëð ùàø ìù úåéùøô"
.äùøôå äùøô ìë
:ùàø ìù úåéùøô .éúàöá ,ùãçá ,äæî ,øáãéå :äæë íä äéúåøåù 'ã ùã÷ úùøô
.íçø øèô ,íéøöîî 'ä ,øèô ìëå ,äéäå :äæë íä äéúåøåù : êàéáé éë äéäå úùøô
.úåàì ,êéðáì ,êùôð ,òîù :äéúåøåù òîù úùøô
.êúáùá ,äìåáé ,éúúðå ,äéäå :äéúåøåù òåîù íà äéäå úùøô
:ãé ìù úåéùøô .íéøöîî 'ä ,éúàöá éì 'ä ,úòáù úà ,úáæ ,ùãçá ,íåéä úà ,øáãéå :äéúåøåù 'æ ùã÷ úùøô
.êéðéò ,ìë 'äì ,åðçìùì ,úàæ ,àì íàå ,íçø ,äéäå :äéðù äùøô
.úåææî ìò ,úåàì ,êúéáá ,íåéä ,êãåàî ,úà ,òîù :'â äùøô
" .êéøòùáå êúéá ,íëéðéò ïéá ,'ä øùà ,íëá 'ä ,úìëàå ,íëùôð ìëáå ,äéäå :'ã äùøô

:(‫צריך להשחיר את הרצועות פנים ואחור שחורות כעורב )ד"כב‬
X‫ברור ומקורות‬Y

äæù ,ã"éä â"ô ïéìéôú úåëìä í"áîøä úòã àéä êëå ,à"ò ä"ì úåçðî 'ñî úùøåôî àøîâ àéä
.íù ïééò ,æ"áãøä úòã ïëù àéáä ãáåò úéá øåãéñä íâ .[úåòåöøä] ïéìéôúä éåð

50


Aperçu du document ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 1/288

 
ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 2/288
ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 3/288
ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 4/288
ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 5/288
ספר זכור לטוב תשרי תשעו.pdf - page 6/288
 




Télécharger le fichier (PDF)




Sur le même sujet..





Ce fichier a été mis en ligne par un utilisateur du site. Identifiant unique du document: 00386486.
⚠️  Signaler un contenu illicite
Pour plus d'informations sur notre politique de lutte contre la diffusion illicite de contenus protégés par droit d'auteur, consultez notre page dédiée.